Calligraffiti: Όταν η τέχνη της Αραβικής καλλιγραφίας συναντάει το graffiti

    Από την Αίγυπτο μέχρι τη Συρία, οι νέοι street artists έχουν βρει έναν δικό τους τρόπο για να εκφραστούν, να περάσουν τα μηνύματα που θέλουν, αλλά και να δώσουν χρώμα στις πόλεις τους.

     

    Το έργο του eL Seed, με τίτλο Perception, που έκανε το calligraffiti γνωστό σε όλο τον κόσμο. (Φωτογραφία: eL Seed)

    Ήταν τέτοια εποχή, πριν από έναν χρόνο, όταν τα φώτα των ΜΜΕ παγκοσμίως στράφηκαν πάνω στη γειτονιά του Καΐρου, την Μανσιγιάτ Νασέρ. Όχι, δεν ήταν η πρώτη φορά που συνέβαινε αυτό, άλλωστε μιλάμε για μια από τις πιο φτωχές περιοχές της Αιγύπτου γνωστή ως «Πόλη των Σκουπιδιών». Ωστόσο ήταν η πρώτη φορά όταν όλος ο κόσμος είδε με θαυμασμό αυτή την περιοχή.

    Ο λόγος; Το graffiti του eL Seed, με τίτλο Perception. Ή για την ακρίβεια το calligraffiti του γαλλοαλγερινού street artist. Ο eL Seed χρειάστηκε περισσότερο από έναν χρόνο για να σχεδιάσει το έργο του και τουλάχιστον 30 ημέρες για να του δώσει «σάρκα και οστά», καθώς έπρεπε να ζωγραφίσει σε περίπου 50 κτίρια. «Εμπνεύστηκα το έργο γιατί αρχικά πίστευα ότι στην Μανσιγιάτ Νασέρ ζούσαν οι άνθρωποι μέσα στα σκουπίδια, αλλά στην πραγματικότητα αυτοί οι άνθρωποι ζουν από τα σκουπίδια. Κατάλαβα ότι έκανα λάθος. Όπως κατάλαβα, πώς αν θέλεις να δεις το αληθινό πρόσωπο ενός ανθρώπου, τότε πρέπει να τον κοιτάξεις από διαφορετική οπτική γωνία».

    Όπως φαίνεται το έργο του eL Seed το βράδυ από το καφέ του λόφου Μοκατάμ. (Φωτογραφία: eL Seed)

    Ότι συμβαίνει, δηλαδή, και με το έργο του. Διότι μόνο όταν το παρατηρήσεις από απόσταση, και πιο συγκεκριμένα από το καφέ του λόφου Μοκατάμ, μπορείς να δεις το μεγαλείο του, αλλά και το μήνυμα που θέλει να περάσει ο street artist: «Αυτός που θέλει να δει το φως το ήλιου, πρώτα πρέπει να καθαρίσει τα μάτια του» γράφει το Perception.

    Όπως εξήγησε και ο ίδιος ο καλλιτέχνης, μέσα από το έργο του εννοούσε πώς «αν θέλεις να κρίνεις κάποιον, τότε πρέπει να βγάλεις την βρωμιά από τα μάτια σου, δηλαδή την παρεξηγημένη άποψη που έχεις για αυτόν. Για εμένα το φως το ήλιου αντιπροσωπεύει την αλήθεια».

    Βέβαια για να πετύχει το σχέδιό του, ο eL Seed ένωσε το παρελθόν και το μέλλον. Ή για την ακρίβεια ένωσε την παραδοσιακή Αραβική τέχνη της καλλιγραφίας με αυτή του graffiti.

    Η Khadiga El-Ghawas συνδυάζει την καλλιγραφία με τη φωτογραφία. (Φωτογραφία: Khadiga El-Ghawas)

    Οι μουσουλμανικοί λαοί ανέπτυξαν σημαντικά την τέχνη της καλλιγραφίας, εφόσον απαγορευόταν η απεικόνιση ζωντανών όντων καθώς πίστευαν ότι πήγαινε κόντρα στις διδαχές του προφήτη Μωάμεθ. «Στα πρώτα χρόνια του Ισλαμισμού, ο σκοπός της καλλιγραφίας δεν ήταν να μεταφέρει πληροφορίες, αλλά ήταν μια άσκηση για όσους αναζητούσαν την αρμονία στο σύμπαν» λέει ο καλλιγράφος Samir Sayegh. Ωστόσο τα τελευταία χρόνια η τέχνη της καλλιγραφίας φαίνεται να περνάει σε ένα νέο επίπεδο. Και δεν είναι μόνο ο eL Seed, αλλά δεκάδες νέοι artists, που πειραματίζονται με το calligraffiti, θέλοντας με αυτόν τον τρόπο να περάσουν τα μηνύματά τους.

    Το calligraffiti «γεννήθηκε» πριν από μερικά χρόνια στο Λίβανο και την Παλαιστίνη, προτού εξαπλωθεί στην Αίγυπτο, την Τυνησία, τη Λιβύη και τη Συρία – δηλαδή σε χώρες που απαγόρευαν την τέχνη του δρόμου. Ωστόσο αυτό δεν εμπόδισε τους νέους να ξεχυθούν στους δρόμους, γεμίζοντας με τα σχέδια τους τοίχους, ρισκάροντας ακόμα και να συλληφθούν. Τι κι αν οι αρχές τα σβήνουν το επόμενο πρωί; Το ίδιο βράδυ περισσότερα σχέδια κάνουν την εμφάνισή τους.

    «Στα πρώτα χρόνια του Ισλαμισμού, η καλλιγραφία ήταν μια άσκηση για όσους αναζητούσαν την αρμονία στο σύμπαν» λέει ο καλλιγράφος Samir Sayegh.

    Στην πόλη Καφρανμπέλ της Συρίας, το calligraffiti έχει ως στόχο τους τζιχαντιστές που ελέγχουν την περιοχή. Οι artists τα σχεδιάζουν, τα φωτογραφίζουν και ύστερα τα ανεβάζουν στα social media, θέλοντας να στείλουν το μήνυμά τους σε όλο τον κόσμο. Η Khadiga El-Ghawas στην Αίγυπτο βρήκε έναν άλλο τρόπο να εκφράσει τις ανησυχίες της, συνδυάζοντας την καλλιγραφία με τη φωτογραφία. Χρησιμοποιεί light sticks για να κάνει καλλιγραφία στον αέρα και ύστερα φωτογραφίζει το τελικό αποτέλεσμα.

    Ο Yazan Halwani από τη Λιβύη χρησιμοποιεί το calligraffiti για να δημιουργήσει πορτραίτα διάσημων συμπατριωτών του. (Φωτογραφία: Yazan Halwani)

    Βέβαια δεν σημαίνει ότι όλα τα έργα έχουν πολιτικό μήνυμα. Για παράδειγμα, ο Yazan Halwani από τη Λιβύη χρησιμοποιεί το calligraffiti για να δημιουργήσει πορτραίτα διάσημων συμπατριωτών του. Ωστόσο, οι αρχές πολλές φορές τα σβήνουν και αυτά.

    Από τα λίγα έργα που δεν έχουν πειραχτεί ακόμα είναι το Perception του eL Seed. Ίσως επειδή είναι πολύ μεγάλο, ίσως επειδή σχεδόν όλος ο κόσμος ασχολήθηκε με αυτό. Για τον eL Seed, όμως αυτό δεν έχει καμία σημασία. Όσο περισσότεροι άνθρωποι ανεβαίνουν στο καφέ του λόφου Μοκατάμ για να το θαυμάσουν, ο γαλλοαλγερινός street artist πιστεύει ότι έχει πετύχει τον σκοπό του: δηλαδή οι άνθρωποι να δουν επιτέλους την αλήθεια.

    [Πηγή1843 Magazine]

     

    Διαβάστε ακόμα: Οι Hipgnosis σχεδίασαν τα πιο διάσημα εξώφυλλα δίσκων

     

     

    x Ακολουθήστε το Andro στο Facebook

    Πιο δημοφιλή του μήνα

    Έτσι μνημονεύουν τον Γιώργο Σεφέρη στις σελίδες των βιβλίων τους –σε πέντε από τα ωραιότερα ποιήματα του είδους– οι σύγχρονοι ποιητές μας.

    Andro Ο Άνδρας από την αρχή Andro Ο Άνδρας από την αρχή

    «Ο Μούψης ήταν ο πιο κοντινός φίλος για έντεκα χρόνια – και ο μόνος στη ζωή μου που δε με πρόδωσε ποτέ. Αντιμετώπισε τον θάνατο με την ίδια αξιοπρέπεια με την οποία έζησε». Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα των Ζώων σήμερα, διαβάστε αυτό το συγκινητικό κείμενο, μάθημα –και παράδειγμα– ζωής του ζώου προς τον άνθρωπο.

    Andro Ο Άνδρας από την αρχή

    «Ο άνθρωπος πλάστηκε για την ευτυχία», πίστευε η αγαπημένη γευσιγνώστρια και φίλη Μαρία Χαραμή. Η ίδια την αναζήτησε, τη δόξασε ολόψυχα κάθε μέρα, κάθε στιγμή. Επιλέγουμε τις αναφορές της στην ευτυχία από το τελευταίο της βιβλίο πριν φύγει από τη ζωή, σαν σήμερα πριν από πέντε χρόνια, στις 19 Οκτωβρίου 2012.

    Andro Ο Άνδρας από την αρχή

    Από το νέο βιβλίο της Ζυράννας Ζατέλη «Τετράδια ονείρων», όπου «αποκαλύπτει τις μύχιες εικόνες που δημιούργησαν το μαγικό της σύμπαν», επιλέγουμε πέντε όνειρά της με πρωταγωνίστρια (ή… guest star) το αγαπημένο της κατοικίδιο.

    Andro Ο Άνδρας από την αρχή Andro Ο Άνδρας από την αρχή
    Button to top

    Εάν συνεχίσετε να χρησιμοποιείτε την ιστοσελίδα, συμφωνείτε με τη χρήση των cookies. περισσότερα

    The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

    Close

    Andro