Γιώργος Κουμεντάκης: «Καλύτερα να αποδεχτούμε την κρίση παρά να κάνουμε πως δεν υπάρχει»

Μια συνέντευξη με τον νέο Καλλιτεχνικό Διευθυντή της Εθνικής Λυρικής Σκηνής για την τέχνη, τις ελίτ, το Πολιτιστικό Κέντρο του Νιάρχου και την Ελλάδα της κρίσης.

 
koumentakis2

Ο Γιώργος Κουμεντάκης γεννήθηκε στο Ρέθυμνο το 1959 και ανήκει στους πιο προικισμένους και πολυδιάστατους Έλληνες συνθέτες. Εκτός από τα πολυάριθμα έργα συμφωνικής μουσικής και μουσικής δωματίου, μεγάλο κομμάτι της καλλιτεχνικής του πορείας έχει αφιερωθεί στη σύνθεση μουσικής για τις παραστατικές τέχνες.

Συγχαρητήρια για την ανάληψη των καθηκόντων σας. Δεν είναι πρώτη φορά που αναλαμβάνετε έναν εθνικό ρόλο καθώς υπάρχει και η παρακαταθήκη των Ολυμπιακών Αγώνων του 2004 όπου κάνατε κατα γενική παραδοχή εξαιρετικό έργο. Πόσο διαφορετική είναι η Ελλάδα και η κουλτούρα που παράγεται το 2016 σε σχέση με το 2004;
Ο σύγχρονος ελληνικός πολιτισμός είναι κάτι για το οποίο πρέπει να είμαστε πολύ υπερήφανοι. Οι έλληνες καλλιτέχνες παρά την κρίση που βιώνουμε εξακολουθούν να δίνουν σημαντικά δείγματα γραφής, ενώ και οι φορείς του πολιτισμού στην πλειοψηφία τους βρίσκονται σε περίοδο καλλιτεχνικής άνθησης.

Ο διορισμός σας είναι πολιτικός, από την Υπουργό Πολιτισμού Λυδία Κονιόρδου. Φοβάστε ότι ενώ δεν είστε στιγματισμένος κομματικά αυτό μπορεί τώρα να συμβεί στα πλαίσια του πολιτικού παιχνιδιού;
Σύμφωνα με τον ιδρυτικό νόμο της ΕΛΣ, ο διορισμός του Καλλιτεχνικού Διευθυντή γίνεται από τον Υπουργό Πολιτισμού. Όπως γνωρίζετε, είμαι καλλιτέχνης, δεν έχω καμία σχέση με τα κόμματα και δεν σκοπεύω να αποκτήσω. Στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων μου ως καλλιτεχνικός διευθυντής, οφείλω να συνεργαστώ με τους εκπροσώπους της Ελληνικής Πολιτείας.

Η Φόνισσα - Γιώργος Κουμεντάκης. Ποιητικό κείμενο: Γιάννης Σβώλος, βασισμένο στο ομώνυμο "κοινωνικόν μυθιστόρημα" του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη. Μουσική διεύθυνση: Βασίλης Χριστόπουλος. Σκηνοθεσία: Αλέξανδρος Ευκλείδης. Σκηνικά: Πέτρος Τουλούδης. Κοστούμια: Πέτρος Τουλούδης - Ιωάννα Τσάμη. Φωτισμοί: Βινίτσιο Κέλι. Διεύθυνση Χορωδίας: Αγαθάγγελος Γεωργακάτος. Διεύθυνση Παιδικής Χορωδίας: Μάτα Κατσούλη. Αίθουσα Αλεξάνδρα Τριάντη, 15 Απριλίου 2016/20:00.

Έχει συνθέσει και παρουσιάσει τέσσερις όπερες, με κορυφαία την δίπρακτη όπερα «Η φόνισσα» (2014, σε ποιητικό κείμενο Γιάννη Σβώλου, βασισμένο στο ομώνυμο «κοινωνικό μυθιστόρημα» του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη) που γράφτηκε κατόπιν παραγγελίας από την Εθνική Λυρική Σκηνή και η οποία συνδυάζει την ελληνική μουσική παράδοση με τη σύγχρονη ευρωπαϊκή ταυτότητα του είδους.

Πιστεύετε ότι οι τέχνες και τα πνευματικά έργα μπορούν να ανθίσουν το ίδιο ή και περισσότερο σε συνθήκες στενότητας και κρίσης; Πόσο ένα ασφυκτικό οικονομικά πλαίσιο είναι και δημιουργική πρόκληση;
Πλέον, η κρίση δεν είναι θέμα ερμηνείας ή άποψης. Είναι η πραγματικότητα μας και ίσως είναι καλύτερα να την αποδεχτούμε παρά να κάνουμε πως δεν υπάρχει. Οι συνθήκες είναι πιεστικές τόσο για έναν οργανισμό του οποίου η επιβίωση είναι δύσκολη, όσο και για έναν καλλιτέχνη που δεν έχει να πληρώσει το ενοίκιο του. Για την δημιουργία ενός αριστουργήματος δεν είναι αναγκαία συνθήκη η δυσκολία επιβίωσης: η τέχνη ανθίζει στις δύσκολες συνθήκες, αλλά έχουμε δει και σπουδαία έργα τέχνης να δημιουργούνται σε ένα περιβάλλον ευημερίας.

Και ποια είναι η γνώμη σας για τη δημιουργική αντιγραφή; Έχει δικαίωμα ένας νέος καλλιτέχνης να «δανείζεται» από τη διεθνή πρωτοπορία και να μεταφέρει ιδέες στην εγχώρια σκηνή;
Θεωρώ ότι οι καλλιτέχνες πρέπει να ενημερώνονται για την σύγχρονη δημιουργία και να αφομοιώνουν με τον προσωπικό τους τρόπο ότι τους μετατοπίζει και τους ταράζει. Είμαι απολύτως υπέρμαχος των επιρροών από σημαντικούς καλλιτέχνες, οι οποίες ενσωματώνονται στο νέο έργο τέχνης.

Είναι φανταζόμαστε νωρίς για ανακοινώσεις παραστάσεων αλλά θα θέλαμε να μας δώσετε ένα περίγραμμα της αποστολής σας – το στίγμα της δικής σας αισθητικής και στρατηγικής, αυτό που κομίζετε στο ρεπερτόριο της ΕΛΣ.
Πολύ σύντομα θα γίνουν ανακοινώσεις και θα μπορέσετε να εξάγετε τα δικά σας συμπεράσματα και να μας βοηθήσετε με τα δικά σας σχόλια!

«Η όπερα είναι μια τέχνη που μπορεί να απευθυνθεί σε όλους. Στόχος μου δεν είναι να κάνουμε τέχνη για τις ελίτ».

Εκτός από το καλλιτεχνικό κομμάτι θα ασχοληθείτε και με το διοικητικό σκέλος; Πως και ποια θα είναι η διαχείριση του προϋπολογισμού της ΕΛΣ;
Ο Καλλιτεχνικός Διευθυντής μαζί με το ΔΣ της ΕΛΣ έχουν την ευθύνη της διοίκησης του οργανισμού, συνολικά. Η διαχείριση της οικονομικής στενότητας είναι ένα παιχνίδι με την φωτιά. Δεν πρέπει να γίνονται εκπτώσεις στο καλλιτεχνικό έργο, αλλά την ίδια στιγμή ο Οργανισμός πρέπει να είναι συνεπής με τις υποχρεώσεις του.

Μέσα στο 2017, η Εθνική Λυρική Σκηνή θα μεταστεγαστεί στις νέες εγκαταστάσεις της, στο Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος του οποίου τη διαχείριση αναλαμβάνει το κράτος. Εσείς θα είστε ο άμεσος πολιτικός προϊστάμενος για το Φαραωνικό αυτό έργο;
Εγώ ως καλλιτεχνικός διευθυντής έχω την ευθύνη για την Εθνική Λυρική Σκηνή. Η διαχείριση των εγκαταστάσεων, του πάρκου, των εστιατορίων, του parking κτλ θα γίνεται από την Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος Α. Ε., η οποία θα εποπτεύεται από το Υπουργείο Οικονομικών.

koumentakis3

Από τις 3 Φεβρουαρίου 2017 ο Γιώργος Κουμεντάκης αναλαμβάνει Καλλιτεχνικός Διευθυντής Εθνικής Λυρικής Σκηνής. (Φωτογραφία του Βεγγέλη Κύρη)

Γνωρίζετε τις συναρμοδιότητες που υπάρχουν γύρω από τη διοίκηση και διαχείριση του «Νιάρχος»; Υπάρχουν τα εχέγγυα ότι η πολιτεία θα το προστατέψει και θα το εκμεταλλευτεί σωστά;
Το ΚΠΙΣΝ είναι ένα πολύ σημαντικό έργο για την Ελλάδα. Η σωστή διαχείριση του είναι ευθύνη και των τριών φορέων που θα στεγάζονται σε αυτό (ΕΛΣ, ΕΒΕ ΚΠΙΣΝ Α. Ε.). Η άποψη μου είναι ότι αν το κοινό στηρίξει αυτό το μεγαλειώδες έργο, η πολιτεία θα σταθεί συνεπής απέναντι στις υποχρεώσεις της.

Η παρακμή της παιδείας και του πολιτισμού προηγήθηκε και είναι σημαντικότερη της οικονομικής μας παρακμής. Τί θα κάνετε για να βοηθήσετε να αντιστραφεί η παρακμή αυτή; Θα κάνετε τέχνη για τις ελίτ; Θα προσελκύσετε τις μάζες; Θα ταρακουνήσετε το κατεστημένο; Και πως;
Η όπερα είναι μια τέχνη που μπορεί να απευθυνθεί σε όλους. Στόχος μου δεν είναι να κάνουμε τέχνη για τις ελίτ.

 


//Ο Γιώργος Κουμεντάκης γεννήθηκε στο Ρέθυμνο το 1959. Εκτός από τα πολυάριθμα έργα συμφωνικής μουσικής και μουσικής δωματίου, μεγάλο κομμάτι της καλλιτεχνικής του πορείας έχει αφιερωθεί στη σύνθεση μουσικής για τις παραστατικές τέχνες (θέατρο, κινηματογράφος, χορός, όπερα, installations). Έχει συνθέσει και παρουσιάσει τέσσερις όπερες, με κορυφαία την δίπρακτη όπερα Η φόνισσα, ενώ στην έως τώρα πορεία του έχει συνεργαστεί με μεγάλα καλλιτεχνικά ονόματα, όπως ο Κάρολος Κουν, ο Στέφανος Λαζαρίδης, ο Γιάννης Χουβαρδάς, η Ρούλα Πατεράκη, η Ραλλού Μάνου, ο Δημήτρης ΠαπαΙωάννου.
Έχει διατελέσει καλλιτεχνικός διευθυντής του μουσικού συνόλου «Νίκος Σκαλκώτας», του Kyklos Ensemble, του Αναγεννησιακού Φεστιβάλ Ρεθύμνου, καθώς και υπεύθυνος καλλιτεχνικού προγραμματισμού στο Ίδρυμα Τηνιακού Πολιτισμού. Από το 2015 έως τον Φεβρουάριο του 2017 εργάστηκε ως υπεύθυνος καλλιτεχνικού προγραμματισμού της Εναλλακτικής Σκηνής της Εθνικής Λυρικής Σκηνής. Από τις 3 Φεβρουαρίου 2017 αναλαμβάνει Καλλιτεχνικός Διευθυντής Εθνικής Λυρικής Σκηνής.


 

Διαβάστε ακόμα: Έτσι κατέκτησε την Αμερική ο Έβαν Σπηλιωτόπουλος.

 

 

x Ακολουθήστε το Andro στο Facebook

Πιο δημοφιλή του μήνα

Ο Χρήστος Παρίδης επισκέφθηκε το σπίτι του Θέμη Ραγιά, εκεί όπου έχουν βρει στέγη εκατοντάδες έργα τέχνης αλλά και κομμάτια λαϊκής χειροτεχνίας μαζί με αγαπημένα, «ευτελή» αντικείμενα που το καθένα έχει να πει μια όμορφη ιστορία.

Andro Ο Άνδρας από την αρχή

Από τις πρώτες ποιητικές του στιγμές στο Λονδίνο και τις ηλιόλουστες ημέρες στην Ύδρα μέχρι τα μουσικά βήματα στη Νέα Υόρκη και τη διεθνή καταξίωση. Αυτή την εβδομάδα ο βιβλιοφάγος ποιητής Χαράλαμπος Γιαννακόπουλος επιλέγει το βιβλίο «Ο Λέοναρντ Κόεν με δικά του λόγια».

Andro Ο Άνδρας από την αρχή

Αυτά είναι πέντε από τα πιο ωραία ποιήματα της Μαρίας Πολυδούρη για τον Κώστα Καρυωτάκη. Με αφορμή τον θάνατο του ποιητή στις 21 Ιουλίου 1928 –90 χρόνια πριν σαν σήμερα–, που από την πρώτη μέρα που τον γνώρισε ως την τελευταία της πνοή σημάδεψε σπαραχτικά το έργο και τη ζωή της.

Andro Ο Άνδρας από την αρχή Andro Ο Άνδρας από την αρχή

Έτσι διασχίζει το πλοίο τη νεοελληνική ποίηση σε δέκα από τα ωραιότερα ποιήματα του είδους –συνοδευμένα με πίνακες γνωστών Ελλήνων ζωγράφων. Με αφορμή τον Μεγάλο Απόπλου του Αυγούστου από τα λιμάνια των άστεων προς τα νησιά, που ξεκινά από σήμερα.

Andro Ο Άνδρας από την αρχή
Button to top

Εάν συνεχίσετε να χρησιμοποιείτε την ιστοσελίδα, συμφωνείτε με τη χρήση των cookies. περισσότερα

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close

Andro