
Ο Sir Keir Starmer όχι μόνο αναδείχθηκε πρωθυπουργός της χώρας αλλά είναι πλέον ένας από τους πιο επιτυχημένους -εκλογικά-, αρχηγούς κόμματος στην σύγχρονη Βρετανική ιστορία. (Φωτογραφία: Suzanne Plunkett / Reuters)
«Ήταν οι καλύτεροι καιροί, ήταν οι χειρότεροι καιροί». Με αυτή την εναρκτήρια φράση της «Ιστορίας δύο πόλεων» του Charles Dickens θα μπορούσε κανείς να συνοψίσει την ατμόσφαιρα στα αρχηγεία των Εργατικών και των Συντηρητικών στο Λονδίνο εχθές. Ο Sir Keir Starmer όχι μόνο αναδείχθηκε πρωθυπουργός της χώρας αλλά είναι πλέον ένας από τους πιο επιτυχημένους -προσοχή, εκλογικά!-, αρχηγούς κόμματος στην σύγχρονη Βρετανική ιστορία. Δεν κατόρθωσε βέβαια να σπάσει το ρεκόρ του Sir Tony Blair από το 1997. Όσον για τους Συντηρητικούς, η πανωλεθρία που υπέστησαν αποτελεί την χειρότερη εκλογική επίδοση στα διακόσια χρόνια ιστορίας του κόμματος.
Τέλος εποχής, λοιπόν, καθώς κλείνει ο τρίτος μεταπολεμικός κύκλος μακρόχρονων συντηρητικών κυβερνήσεων (1950-1965, 1979-1997, 2010-2024). Το πιο επιτυχημένο κόμμα στην ιστορία του Ηνωμένου Βασιλείου αντιμετωπίζει, πλέον, υπαρξιακούς κινδύνους. Η ταυτόχρονη άνοδος των Φιλελεύθερων Δημοκρατών στα αριστερά του και την νοτιοανατολική Αγγλία (το μπλε τείχος) και του κόμματος του Nigel Farage στα δεξιά του και την βόρεια Αγγλία (το κόκκινο τείχος) οδήγησε στην σύνθλιψη του κόμματος του Rishi Sunak, που σύντομα θα αποτελέσει παρελθόν και από την ηγεσία του.
Και όμως, αυτό ήταν το κόμμα που έως τις αρχές του 2022 κέρδιζε νίκες σε επαναληπτικές εκλογές στον εργατικό βορρά (βλ. Hartlepool by-election, 2021). Πως είναι δυνατόν, θα αναρωτηθεί εύλογα κανείς, σε δύο χρόνια η πλειοψηφία των 365 εδρών να απομειωθεί σε 121.

Πάνω από όλα, υπεύθυνος για την βαριά ήττα των Συντηρητικών είναι ο Σούνακ. (Φωτογραφία: Hollie Adams / Bloomberg)
Αρχικά φταίει ο Sunak. Το πολιτικό του προφίλ, οι γκάφες του, ο αμύθητος πλούτος του (μεγαλύτερος από του Βασιλέα της Βρετανίας), η πολιτική «δολοφονία» του δημοφιλούς Boris Johnson, η ανικανότητά του να βελτιώσει τις οικονομικές συνθήκες και να θέσει υπό έλεγχο το μεταναστευτικό, όλα αυτά οδήγησαν στην κατάρρευση του. Μετά βίας επανεξελέγη στην έδρα του στο Yorkshire. Η καταστροφική πρωθυπουργία της ανεκδιήγητης Liz Truss -που δεν επανεξελέγη ούτε βουλευτής μαζί με το μισό υπουργικό συμβούλιο- διέλυσε την φήμη των Συντηρητικών ως άριστων διαχειριστών της Βρετανικής οικονομίας και εξασθένισε περαιτέρω την αξιοπιστία τους.
Ο Farage για να κερδίσει 4 έδρες στοίχισε περίπου έξι εκατομμύρια ψήφους στους Συντηρητικούς και τουλάχιστον 180 έδρες που θα μπορούσαν να είχαν παραμείνει μπλε αν δεν υπήρχε το κόμμα Reform. Στο τέλος, όμως, τη μεγαλύτερη ζημία έκανε απλά η εκλογική κούραση. Μετά από τη λιτότητα των David Cameron – George Osborne, το δημοψήφισμα ανεξαρτησίας της Σκωτίας, το Brexit, την συνακόλουθη διαπραγμάτευση αποχώρησης από την Ε.Ε., την κρίση του COVID-19, τον πόλεμο στην Ουκρανία, την ακρίβεια και τον πληθωρισμό και τον πόλεμο στην Λωρίδα της Γάζας, πέντε πρωθυπουργούς -Cameron: 10-16, Theresa May: 16-19, Johnson: 19-22, Truss: 22 (χα!) και Sunak: 22-24- και τέσσερις εκλογικές νίκες, ο Βρετανικός λαός (άκρως υπομονετικός όπως βλέπετε) κουράστηκε. Καιρός για αλλαγή, δημοκρατική εναλλαγή στην εξουσία και παροχή ευκαιρίας σε κάποιον άλλον να κάνει την δουλειά.
Καιρός για τους Εργατικούς του Sir Keir Starmer. Ευρωπαίοι και λοιποί αναλυτές προσέξτε! Η Βρετανία έχει ξανά αρχηγό με τίτλο ευγενείας, για πρώτη φορά μετά από το 1964 και τον Sir Alec Douglas Home. Είτε Sir Keir, είτε Sir Keir Starmer, όχι Sir Starmer! Δωρεάν μάθημα εραλδικής και προχωράμε. Κεντρογενής, πανίσχυρος πολιτικά, και όμως χωρίς να γνωρίζουμε πολλά-πολλά για τις θέσεις του. Για ορισμένους ιδιαίτερα ικανός στις… κυβιστήσεις. Η αντιπολίτευση πλέον θα ασκείται από το ίδιο του το κόμμα ελλείψει πραγματικής αντιπολίτευσης στη Βουλή – σας θυμίζει τίποτε;

Ο Starmer έχει τη δυνατότητα να μεταμορφώσει τη Βρετανία κατ’ εικόνα και καθ’ ομοίωση του κόμματός του. (Φωτογραφία: Stefan Rousseau / PA)
Ο Starmer δεν είναι «ο Blair των φτωχών» αλλά ούτε και ένας ηγέτης που εμπνέει. Για όλους τους λόγους που αναλύσαμε ανωτέρω και άλλους τόσους του δόθηκε μία πολιτική παντοδυναμία που ίσως και να μην αξίζει. Στο τέλος της ημέρας πόσο διαφορετικές ικανότητας έχει από τον Ed Miliband που έχασε από τον Cameron το 2015; Το δε ποσοστό του είναι μόλις 3-4 μονάδες πάνω από αυτό του Jeremy Corbyn το 2019. Μολαταύτα, ο Starmer έχει τη δυνατότητα να μεταμορφώσει τη Βρετανία κατ’ εικόνα και καθ’ ομοίωση του κόμματός του.
Μεταρρυθμίσεις στην στέγαση, παροχή δικαιώματος ψήφου από τα 16, κοινωνικές μεταρρυθμίσεις και επιβολή της προοδευτικής ή woke, διαλέγετε και παίρνετε, ατζέντας, ακόμη πιο επιθετικές φιλο-περιβαλλοντικές πολιτικές και rapprochement (αλλά προς το παρόν όχι επιστροφή) με την Ευρωπαϊκή Ένωση. Το μέγεθος της εκλογικής νίκης των Εργατικών και η απόστασή τους από τους Συντηρητικούς τους δίνουν άπλετο πολιτικό χρόνο στην εξουσία – βέβαια, ποτέ μην λες ποτέ, στην πολιτική, όπως υπενθυμίζει και το cliché. Θα τα αλλάξει όλα, ή θα είναι μία από τα ίδια;
Για πολλούς Βρετανούς η περίοδος παντοδυναμίας του Sir Tony Blair 1997-2007 αποτελεί αντικείμενο αναπόλησης, φιλελεύθερης αισιοδοξίας, οικονομικής επιτυχίας και κοσμοπολιτισμού της «νέας Ιερουσαλήμ» επί του Τάμεση. Για άλλους μία από τις σκοτεινότερες σελίδες και αρχή της συνεχούς παρακμής της Βρετανίας. Ο Sir Keir έχει πλέον στα χέρια του πως θα θυμούνται οι επόμενες γενιές και οι ιστορικοί του μέλλοντος την περίοδο 2024-2034. Nous verrons.
Διαβάστε ακόμα: Κεντροαριστερός, άθεος και πεσκετέριαν – αυτός είναι ο Κιρ Στάρμερ




