Ελληνικό καλοκαίρι: Όταν «ξεπουλάμε» το ελληνικό στυλ για τη μόδα

Το ελληνικό καλοκαίρι δεν έχει στυλ. Είναι μόδα. Κι αυτή η μετάλλαξη θα έπρεπε να αντιμετωπίζεται με πλήρη συναίσθηση και ανησυχία ως προς το μονοπάτι που έχει πάρει.

Κάποτε, πριν από αρκετά χρόνια, ο Αλέκος Φασιανός, ο ξακουστός Έλληνας ζωγράφος και καλλιτέχνης, είχε πει το ακόλουθο: «Σήμερα, την ελληνικότητα τη βλέπω ακόμα και στα αυθαίρετα. Στα σπίτια που χτίζονταν μέσα σε ένα βράδυ όπως όπως, με ό,τι ταπεινά υλικά υπήρχαν διαθέσιμα εκείνη τη στιγμή. Αντίθετα, δεν τη βλέπω καθόλου σε τερατώδη κτήρια στη Μύκονο ή σε άλλα νησιά, που μπορεί να κρατούν το λευκό χρώμα ή την πέτρα, αλλά που οι διαστάσεις, οι αναλογίες και οι όγκοι τους δεν έχουν καμιά σχέση με την αληθινή αρχιτεκτονική εκείνης της γης και την προσβάλλουν. Το Αιγαίο, που τώρα όλοι μιλούν γι΄ αυτό, δεν το ξέραμε, ο Ελύτης μάς το ‘μαθε, αλλά δεν το καταλάβαμε».

Μέσα από αυτή του την τοποθέτηση, ο Φασιανός ήθελε να αναδείξει το ότι έχουμε χάσει το μονοπάτι μας ως λαός, ότι έχουμε απορρίψει την ελληνικότητα. Επεκτείνοντας λίγο αυτή τη σκέψη, βλέποντας και το τι συμβαίνει στα νησιά κάθε καλοκαίρι, θεωρώ ότι ο Φασιανός, αν ζούσε σήμερα, θα μιλούσε και για την απώλεια του ελληνικού καλοκαιριού.

Γιατί τα τερατώδη κτήρια που αναφέρει για τη Μύκονο, έχουν εμφανιστεί και στη Σαντορίνη από χρόνια πριν, έχουν εμφανιστεί στην Πάρο την τελευταία τριετία, έχουν εμφανιστεί σε κάμποσα νησιά και δεν είναι μόνο τα κτήρια αυτά που αλλοιώνουν ή ξεθωριάζουν την ελληνικότητα. Είναι και αυτά που στεγάζουν τα κτήρια αυτά.

Είτε μιλάμε για ξενοδοχεία που εισάγουν κοσμοπολίτικη αισθητική σε τόπους με ξεκάθαρη κυκλαδίτικη ταυτότητα, για παράδειγμα, είτε για χώρους εστίασης που η κουζίνα τους καταργεί κάθε ίχνος ελληνικότητας, το ελληνικό καλοκαίρι παύει σιγά σιγά να είναι ελληνικό.

Δείτε για παράδειγμα το φαγητό, που είναι το Νο1. Έχουμε επιτρέψει να γεμίσουν πολλά νησιά με ιταλικά εστιατόρια, με έθνικ, με γαλλική κουζίνα, με μια γαστρονομία που δεν συστήνει τίποτα στον τουρίστα που επισκέπτεται. Δεν αρκεί να έχουμε ντόπια υλικά σε πρώτες ύλες, αν πάμε να του φτιάξουμε μπουργκινιόν. Πρέπει τα ντόπια υλικά να χρησιμοποιούνται πρωτίστως και κυρίως σε συνταγές που βάζουν στο τραπέζι την γαστρονομική μας παράδοση. Υπάρχει σημείο στη Μύκονο αυτή τη στιγμή, στη Χώρα, που έχει κινέζικο εστιατόριο, δίπλα του τηγανητό κοτόπουλο και δίπλα του κάτι άλλο μη ελληνικό. Και δεν είναι ένα παράδειγμα.

Η διαχείριση του εθνικού μας προϊόντος κάθε καλοκαίρι δεν αποτυπώνεται μόνο στη γαστρονομία. Δείτε τις παραλίες. Αν μπορούσαν όλοι αυτοί οι επιχειρηματίες των μπιτσόμπαρων να νοικιάσουν 50 και να τις μετατρέψουν σε Ίμπιζα, θα το έκαναν χθες.

Αυτό που δείχνει η εικόνα είναι το στυλ του ελληνικού καλοκαιριού. Οτιδήποτε άλλο είναι μόδα που θα χαθεί. (Photo credits: Orva Studio/Unsplash)

Ένα καλοκαίρι που κάποια στιγμή θα «σκάσει»

Κι αυτά είναι αποτέλεσμα μιας νοοτροπίας που δεν είναι καν νοοτροπία. Γιατί η νοοτροπία προϋποθέτει σκέψη, οργανωμένο σχέδιο, κάτι που γίνεται συνειδητά. Εδώ έχουμε να κάνουμε απλά με ανθρώπους που θέλουν να βγάλουν λεφτά, που θέλουν να γίνουν υπηρέτες των τουριστών για 5-6 μήνες τον χρόνο, που ακολουθούν απλά το ρεύμα. Ό,τι επιτάσσει η αγορά, το κάνουν.

Το ελληνικό καλοκαίρι δεν έχει στυλ. Είναι μόδα. Κι αυτή η μετάλλαξη θα έπρεπε να αντιμετωπίζεται με πλήρη συναίσθηση και ανησυχία ως προς το μονοπάτι που έχει πάρει.

Μοιάζει λες και όλα τα οικονομικά δεδομένα της χώρας στήθηκαν για να ωθήσουν όλο τον πληθυσμό προς την εστίαση και την εργασία στη βιομηχανία του τουρισμού. Σα να θέλει κάποιος να γινόμαστε όλοι μας λακέδες των ξένων που μας αφήνουν τα λεφτά τους και να εξυπηρετούμε τις επιθυμίες τους, έχουν δεν έχουν σεβασμό προς τον τόπο και την ταυτότητά μας.

Οι άνθρωποι, ακόμα και οι μικροεπενδυτές στα νησιά, δε φταίνε. Κοιτάνε να βγάλουν το ψωμί τους και να ζήσουν όσο καλύτερα γίνεται. Δε μπορούν από μόνοι τους να ακολουθήσουν ένα ηθικό μονοπάτι όταν το διακύβευμα είναι η επιβίωση.

Η διάθεση, η αντίληψη, καθορίζονται από την κεντρική διοίκηση. Αυτή οφείλει να βάλει πλαίσιο, να προστατεύσει, να ελέγξει το ανεξέλεγκτο. Δηλαδή η λύση στο πρόβλημα με την υποστελέχωση στο δυναμικό των εστιατορίων και ξενοδοχείων στα νησιά και γενικά στις τουριστικές επιχειρήσεις, είναι να φέρουμε ανθρώπους από το εξωτερικό για να παίρνουν κι αυτοί μισθούς πείνας και να τους γοητεύουμε με τα υψηλά φιλοδωρήματα; Τα οποία μάλιστα τα παίρνουν και στο τέλος της σεζόν συχνά, με αποτέλεσμα να τα έχουν ξοδέψει πριν καν τα πάρουν, για να μπορέσουν να ζήσουν σε αυτό το διάστημα.

Το ελληνικό καλοκαίρι έχει στηθεί σε πολύ σαθρά θεμέλια και αναρωτιέμαι πότε θα έρθει η στιγμή που θα καταρρεύσει. Γιατί προς το παρόν, οι μόνοι θεματοφύλακες είναι όσοι ζουν κάθε τόπο, όσοι πάνε να τον προστατεύσουν, αλλά πόση δύναμη να έχουν και αυτοί; Πόση δύναμη να έχει το Κίνημα της Πετσέτας στη Νάξο και την Πάρο πριν 3 χρόνια ή η Κίνηση Πολιτών Πάρου που βρέθηκε πριν λίγες μέρες στο Μαρτσέλο για να διαμαρτυρηθεί για ξενοδοχείο με 50 δωμάτια με ιδιωτική πισίνα το καθένα;

Πού το πάμε κι αυτό; Το απαραίτητο νερό για τις καλλιέργειες, στα νησιά γίνεται πισίνα. Και το δυναμικό που θα έπρεπε να φροντίζει τη γη και τις καλλιέργειες, στρέφεται στον τουρισμό για να βγάλει περισσότερα λεφτά. Πώς να τους κατηγορήσεις; Μπορούμε όμως να κατηγορήσουμε τη νοοτροπία που προάγεται όλα αυτά τα χρόνια για να φέρει τα σημερινά αποτελέσματα.

Οι μεμονωμένες ενέργειες, όπως τα πανηγύρια ή οι άνθρωποι με μεράκι που κάνουν ταβέρνες αυθεντικές, ελληνικότατες, είναι το τελευταίο οχυρό για να μην «καταβαραθρωθεί» το ελληνικό καλοκαίρι. Πόσο να κρατήσουν όμως κι αυτά, όταν έχουμε γεμίσει Κερκόπορτες…

TAGS :
καλοκαίρι νησιά

x Ακολουθήστε το Andro στο Facebook