Να χαρούμε με την επιστροφή στη Σελήνη;

Η αποστολή Artemis II που θα ξεκινήσει, καλώς εχόντων των πραγμάτων, σήμερα για τη Σελήνη, μπορεί να ανοίξει τον Ασκό του Αιόλου για το μέλλον της ανθρωπότητας.

Οι άνθρωποι έχουμε στο DNA μας την εξερεύνηση, την ανακάλυψη. Κι όταν ανακαλύπτουμε κάτι, ακολουθούμε την εξής διαδικασία. Πρώτα το εδραιώνουμε ως κεκτημένο μας, μετά το θεωρούμε οχυρό μας, δεδομένο, το βαριόμαστε, ίσως και να το φθονούμε και λίγο, οπότε ψάχνουμε το επόμενο. Κάπως έτσι γεννήθηκε και η εξερεύνηση του διαστήματος πριν από 60-70 χρόνια, πάντοτε στο πλαίσιο αυτής της κόντρας ΗΠΑ-Ρωσίας στο ποιος θα πάει κάπου πιο γρήγορα. Παρά το ότι καταφέραμε να πάμε πριν από 60 χρόνια στη Σελήνη, από τότε μέχρι σήμερα δεν υπήρξε ξανά προσπάθεια επανδρωμένης αποστολής και όλος ο εξοπλισμός, όλη η χρηματοδότηση αφοσιώθηκε στην κατασκευή εργαλείων και τηλεσκοπίων τύπου James Webb ή σκαφών τύπου Voyager που εστάλησαν στις εσχατιές του γαλαξία για να στείλουν εικόνες και δείγματα προς διερεύνηση.

Σήμερα, σε επίπεδο διαστημικό και ανθρωπότητας, η μέρα μπορεί να αποδειχθεί ιστορική. Η αποστολή Artemis II είναι έτοιμη για να ξεκινήσει ένα δεκαήμερο ταξίδι που θα την οδηγήσει στη σκοτεινή πλευρά της Σελήνης και στην επιστροφή στη Γη. Η πρώτη ημέρα αυτής της αποστολής είναι η πιο κρίσιμη, διότι το σκάφος Orion θα κινηθεί προς την περιφορά της Γης σε αυτό το πρώτο 24ωρο ώστε να δοκιμαστούν τα συστήματα, να διαβεβαιωθούν οι αστροναύτες πως όλα λειτουργούν σωστά και στη συνέχεια να γίνει η πορεία 7.500 χιλιομέτρων προς τη Σελήνη, όπου θα τραβηχτούν φωτογραφίες, δε θα υπάρξει προσελήνωση. Η συγκεκριμένη αποστολή είναι δοκιμαστική, υπό την έννοια ότι θα δοκιμαστούν οι εξοπλισμοί σε ταξίδι στο βαθύ διάστημα.

Αν όλα πάνε σύμφωνα με το σχέδιο, θα πρέπει να αναμένουμε από δω και πέρα όλο και περισσότερες αποστολές στη Σελήνη, με προσελήνωση στις επόμενες φορές. Κι εδώ έρχεται το διακύβευμα του άρθρου μας.

Είναι πάντοτε εντυπωσιακό να βλέπεις την ανθρωπότητα να κατασκευάζει διαστημικά σκάφη, να οργανώνει τέτοιες αποστολές και να φτάνει στο αχανές του διαστήματος, να αντλεί πληροφορίες που μπορεί στο μέλλον να φανούν χρήσιμες ακόμα και για διαπλανητικό ταξίδι, για μετοίκιση σε άλλον πλανήτη. Προφανώς δεν υπάρχει ρεαλισμός σε κάτι τέτοιο, αλλά το όραμα αυτό είναι.

Εκτός όμως από τα εντυπωσιακά, υπάρχει και ο ρεαλισμός. Κι ο ρεαλισμός είναι ότι ξοδεύονται τρομερά ποσά για την πλανητική εξερεύνηση, την ώρα που «πετσοκόβονται» προϋπολογισμοί σε περιβαλλοντικά έργα, στην υγεία και σε άλλους τομείς που αφορούν τη ζωή εδώ.

Λανθασμένες προτεραιότητες

Μοιάζει η ανθρωπότητα, αυτή η Αόρατη Αρχή, να έχει αποφασίσει να ενδιαφέρεται μόνο για το πώς θα πατήσουμε σε άλλους πλανήτες και να αδιαφορεί πλήρως για το πώς θα γίνει καλύτερη η ζωή εδώ. 8 δισ. άνθρωποι καθοδηγούμαστε από τύπους σαν τον Ίλον Μασκ που επειδή τερμάτισαν τη γήινη πίστα, ψάχνουν πώς να παίξουν τη σεληνιακή ή τη διαπλανητική πίστα.

Πάνω από 2.5 τρισεκατομμύρια δολάρια είναι οι αμυντικές δαπάνες παγκοσμίως και περίπου 140 δισ. δολάρια οι δαπάνες για το διάστημα. Αυτές είναι οι προτεραιότητες που έχει θέσει η ανθρωπότητα.

Αυτό το debate είναι πολυετές και συνήθως το αντεπιχείρημα είναι πως το ποσό αυτό δε θα πήγαινε κάπου αλλού και ότι αντλείται από ιδιώτες και χορηγίες που διαθέτουν αυτά τα ποσά αποκλειστικά για την εξερεύνηση του διαστήματος. Αν δεν υπήρχε αυτή, τα ποσά θα πήγαιναν πιθανώς κι αυτά στις αμυντικές δαπάνες.

Είναι μια ομολογία αποτυχίας αυτή για την ανθρωπότητα καθ’ ολοκληρία, να ακούγεται και να είναι και βάσιμο αυτό το επιχείρημα, ότι δηλαδή αυτές είναι οι επιλογές μας: ή πόλεμος ή ταξίδια στο διάστημα. Και την ίδια στιγμή να γνωρίζουμε από χρόνια, από μια δεκαετία πίσω, ότι υπάρχουν περιοχές και κράτη που θα βυθιστούν από την άνοδο της στάθμης της θάλασσας και να μη γίνεται καμία προετοιμασία, αν όχι προσπάθεια αποτροπής. Να βλέπουμε πώς ένας πόλεμος μικρής κλίμακας, όπως αυτός στο Ιράν, πηγαίνει τόσο πίσω τα σχέδια της δύσης για ενεργειακή μετάβαση, ώστε να σκεφτόμαστε μήπως και άρουμε τον αποκλεισμό της Ρωσίας για να πάρουμε από εκεί πετρέλαιο.

Δεν είναι αμελητέο προφανώς ότι στο πλαίσιο της διαστημικής εξερεύνησης έχουν κατασκευαστεί τεχνολογίες που βρήκαν εφαρμογή εδώ στη Γη. Ούτε ότι οδηγείται η ανθρώπινη γνώση πιο πέρα χάρη σε αυτή της τη δίψα για το διάστημα, με αποτέλεσμα αυτή η γνώση να προσφέρει στην επί της Γης ζωή. Ούτε φυσικά μπορούμε να αγνοήσουμε τους εξοπλισμούς που περιβάλλουν τον πλανήτη και ανιχνεύουν κομήτες, μετεωρίτες και οτιδήποτε μπορεί να προκαλέσει πρόβλημα στη ζωή εδώ.

Αλλά κι αυτό γίνεται σε υπερβολικό βαθμό, με αποτέλεσμα να έχει δημιουργηθεί μια δορυφορική ασπίδα γύρω από τη Γη, να έχει γεμίσει η ατμόσφαιρά της με αντικείμενα. Πάνω από 32.000 αντικείμενα ανθρώπινης κατασκευής βρίσκονται σε τροχιά γύρω από τη Γη (49% από τις ΗΠΑ, 36% από την Κίνα), χώρια οι δορυφόροι που έχουν βγει εκτός τροχιάς και εξαφανιστεί κάπου στον γαλαξία. Ως το τέλος της δεκαετίας εκτιμάται πως θα έχουν διπλασιαστεί. Κι όλα αυτά δεν υπάρχουν απλά εκεί. Έχουν δημιουργήσει μια συνθήκη εγκλωβισμού με αποτέλεσμα να μη μπορεί κάποια στιγμή κανένα σκάφος να βγει εκτός της ατμόσφαιρας, γιατί θα είναι πιθανό να συγκρουστεί με δορυφόρο.

Είναι τεράστια η σπατάλη πόρων και υλικών για να καταλήξουμε να έχουμε μια «ασπίδα» από απομεινάρια!

 

Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.

 

Η δημοσίευση κοινοποιήθηκε από το χρήστη The Guardian (@guardian)

Μη γίνει το ταξίδι στη Σελήνη η καταδίκη μας

Να το γράψω και διαφορετικά. Η αποστολή Artemis II έχει κόστος 4 δισ. ανά εκτόξευση. Προσέξτε. Αυτό είναι το κόστος μόνο για τη διαδικασία εκτόξευσης. Όλα τα υπόλοιπα, αν και μικροκόστη, ανεβάζουν το μπάτζετ. Κι αυτό αν γίνει επιτυχημένα η εκτόξευση σήμερα, αν είναι ευνοϊκές οι συνθήκες. Αν δεν είναι, θα αναζητηθεί άλλο παράθυρο, άρα άλλα 4 δισ. δολάρια. Πρόκειται για λεφτά που υπερβαίνουν προϋπολογισμούς ολόκληρων κρατών, που θα μπορούσαν να φτιάξουν ένα κάρο υποδομές σε όλη την Αφρική, για παράδειγμα. Μοιάζει λαϊκίστικο να το λέω κι να το γράφω, αλλά, όσο κι αν ενοχλεί τους space lovers και τους επιστήμονες γύρω από τη NASA, την ESA και κάθε διαστημική υπηρεσία, η εξερεύνηση του διαστήματος είναι ένα ακόμα θέαμα και τίποτα παραπάνω, όσο υπάρχουν προβλήματα επί της Γης που αντί να διορθώνονται, διογκώνονται.

Για να απαντήσω στο ερώτημα του τίτλου, προφανώς και δε θα ποινικοποιήσουμε ούτε θα ενοχοποιήσουμε το να νιώσει κάποιος ενθουσιασμό που ο άνθρωπος επιστρέφει στη Σελήνη. Αλλά μαζί με τον ενθουσιασμό, καλό είναι να είμαστε προσεδαφισμένοι, να αντιλαμβανόμαστε πως πρέπει να διαμορφωθούν αλλιώς οι προτεραιότητές μας. Ακόμα κι αν υποθέσουμε ότι σε ένα μακρινό μέλλον η ανθρωπότητα είναι πεπεισμένη πως κάπου στον Άρη υπάρχει ένα στοιχείο για φάρμακο που θεραπεύει με τη μία κάθε καρκίνο, κι ότι αυτή η ανακάλυψη θα έχει προκύψει από τις τωρινές επενδύσεις και αποστολές, πάλι το επιχείρημα δε μου μοιάζει τόσο δυνατό για να συνεχίζουμε να ξοδεύουμε τόσα λεφτά στο άγνωστο, στο δυνητικό, ενώ στο γνωστό, το απτό, γυρίζουμε περιφρονητικά την πλάτη μας.

Η φιλοσοφία μας μοιάζει να εμφορείται από τη φράση που είχε πει ο ΜακΚόναχι στο Interstellar: η ανθρωπότητα γεννήθηκε στη Γη, αλλά δεν είναι προορισμένη να πεθάνει στη Γη. Μπορεί να ισχύει κι αυτό. Αλλά ας μην πεθάνουμε τη Γη για να πάμε να ζήσουμε κάπου αλλού. Πολλώ δε, ας μην πεθάνουμε οτιδήποτε άλλο υπάρχει στη Γη, που το θεωρούμε κατώτερο από τη δική μας ύπαρξη και βόλεψη, για να πάνε τελικά 10.000 πλούσιοι σε μια βάση στον Πλούτωνα.

Οι αμυντικές δαπάνες και η διαστημική εξερεύνηση είναι η αποτύπωση της αρχής πάνω στην οποία κινείται η ανθρωπότητα: να δείξουμε ότι την έχουμε μεγαλύτερη από τους άλλους!

TAGS :
NASA διάστημα σελήνη

x Ακολουθήστε το Andro στο Facebook