Eίναι κακό να παίρνεις συνέντευξη από τον Κουφοντίνα ή τον Γουάινστιν;

Ο Δημήτρης Κουφοντίνας και ο Χάρβι Γουάινστιν έδωσαν σε πολύ κοντινό διάστημα συνεντεύξεις και οι περιπτώσεις τους ως προς τις αντιδράσεις του κόσμου, έχουν πολλά κοινά στοιχεία. (Φωτογραφία Δεξιά: THR/Instagram)

Τι σου είναι οι ρημάδες οι συμπτώσεις; Ούτε συνεννόηση να είχαν ο Αλέξης Παπαχελάς και ο δημοσιογράφος του Hollywood Reporter Μάερ Ρόσαν, να κυκλοφορήσουν σε πολύ κοντινό διάστημα τις συνεντεύξεις του Δημήτρη Κουφοντίνα και του Χάρβι Γουάινστιν. Διότι και οι δύο, ο Κουφοντίνας και ο Χάρβι Γουάινστιν, προκάλεσαν την ίδια ακριβώς ενόχληση και απορία: γιατί δίνει η δημοσιογραφία βήμα στους καταδικασμένους εγκληματίες, ερεθίζοντας τα θύματα;

Η περίπτωση, βέβαια, της 17Ν και του Δημήτρη Κουφοντίνα είναι πιο περίπλοκη, υπό την έννοια ότι δε μιλάμε για έναν σεξουαλικό παρενοχλητή και κακοποιητή, αλλά για έναν κατα συρροή δολοφόνο. Δεν είναι, όμως, μόνο αυτό. Είναι κι ότι ζούμε στη χώρα όπου αν δηλώσεις ότι διαπράττεις έγκλημα ιδεολογικό και είσαι αριστερός ή ακροαριστερός, αυτό αυτομάτως σε κάνει λιγότερο εγκληματία, ίσως και να σε ειδωλοποιεί.

Γι’ αυτό, όταν κυκλοφόρησε το πρώτο επεισόδιο του ντοκιμαντέρ του ΣΚΑΪ με τον Αλέξη Παπαχελά για τη σύσταση της 17 Νοέμβρη και της δράσης της, οι μεγάλες αντιδράσεις προήλθαν από συγγενείς θυμάτων της τρομοκρατικής οργάνωσης και δεν ήταν συλλήβδην. Δεν ίδρωσε το αυτή της κοινωνίας.

Μόλις πριν 2 μέρες, η συνέντευξη του Χάρβι Γουάινστιν προκάλεσε στα social media ένα πυρ ομαδόν προς το Hollywood Reporter για το γεγονός ότι δίνει βήμα σε έναν εγκληματία και τον εξανθρωπίζει. Πώς το έκανε αυτό; Με το να μεταφέρει απλώς τα λόγια του όπως τα είπε και με το να τα ποστάρει ως quotes στα social media, εκτός context, που είναι μια συνήθης πρακτική στα social media, και ξέροντας πολύ καλά πως ο κόσμος θα αντιδράσει.

Και στις δύο περιπτώσεις ετέθη ένα ζήτημα ηθικής και το κατά πόσο η δημοσιογραφία θα πρέπει να είναι ανοιχτή σε ανθρώπους που φέρουν στις πλάτες τους τέτοιου μεγέθους εγκλήματα, δηλαδή δολοφονίες και παραβίαση της σωματικής ακεραιότητας και σεξουαλικής αυτοδιάθεσης, με κατάχρηση εξουσίας.

Αυτό που δεν μπορεί να αντιληφθεί κανείς που δεν είναι δημοσιογράφος, είναι ότι η δημοσιογραφία δεν είναι εδώ για να κάνει αγιογραφίες. Θα κάνει και τέτοιες, αλλά δεν είναι αυτός ο ρόλος της. Έχει πολλά κακώς κείμενα η δημοσιογραφία, όχι μόνο στην Ελλάδα μα και διεθνώς, ειδικά στις ΗΠΑ, όπου τροφοδοτεί αυτό το «τέρας» των παπαράτσι που οδηγεί ανθρώπους έμμεσα ως και στο θάνατο. Το να γίνονται συνεντεύξεις από πρόσωπα όπως ο Δημήτρης Κουφοντίνας και ο Χάρβι Γουάινστιν, όμως, δεν ανήκει στα αμαρτήματα των μίντια.

Τι ντοκιμαντέρ θα ήταν αν δεν μιλούσε ο Κουφοντίνας;

Στην ελληνική περίπτωση, για παράδειγμα, πώς ακριβώς θα μπορούσε να γίνει ντοκιμαντέρ για τη 17Ν αν δεν μιλήσουν τα μέλη της; Πώς θα υπήρχε δημοσιογραφική δουλειά και έρευνα αν δεν απευθυνόταν ο κ. Παπαχελάς σε ένα από τα ιδρυτικά και πιο επιφανή στελέχη της οργάνωσης; Είναι μέρος της δημοσιογραφικής δεοντολογίας να δίνεται ο λόγος και στις δύο πλευρές. Κι είναι μέρος της δημοκρατίας το να δίνεται το βήμα σε κάθε πλευρά.

Σέβομαι πως είναι επώδυνο για τους συγγενείς των θυμάτων που δεν θέλουν να βλέπουν τους δολοφόνους των ανθρώπων τους, αλλά ο Κουφοντίνας και η 17Ν δεν είναι μια ιδιωτική υπόθεση, δεν είναι ένα ζήτημα αστικού δικαίου. Δεν τσακώθηκαν 5 άνθρωποι για χωράφια και σκοτώθηκαν μεταξύ τους. Είναι μια τρομοκρατική οργάνωση που επηρέασε και πολιτικά και κοινωνικά τη χώρα και οι πληροφορίες που φέρνουν στο τραπέζι τα μέλη της, δεν είναι προσωπικά ζητήματα συζήτηση κομμένη, που έλεγε και ο Χαλκιάς στο Love Sorry. Ανήκουν στην κοινή γνώμη, αποτελούν κομμάτι της ιστορικής καταγραφής. Είναι ακριβώς η ίδια λογική με τα ντοκιμαντέρ για τους serial killer ή με την πρακτική του FBI να συζητά ανθρώπινα μαζί τους, σαν φίλοι, με κατανόηση, για να μπορέσουν να αντλήσουν πληροφορίες και στοιχεία που θα βοηθήσουν και στο profiling και σε μελλοντική αποτροπή.

Και εννοείται πως όταν έχεις απέναντί σου τον Κουφοντίνα, δε θα τον «γλείψεις», αλλά δε θα είσαι και σε διατεταγμένη υπηρεσία. Η σωστή δημοσιογραφική δουλειά είναι να κάνεις τις ερωτήσεις που πρέπει να γίνουν, επιχειρώντας να αφαιρέσεις το συναίσθημα. Μπορούμε να συμφωνήσουμε πως αυτό δε μπορεί να αμφισβητηθεί για τον Παπαχελά, το πόσο καλά κάνει τη δουλειά του δηλαδή.

Μια συνέντευξη με τον Γουάινστιν δε σημαίνει στήριξη των πράξεων του

Στην περίπτωση του Γουάινστιν, που δεν είναι τόσο οικουμενική, που δεν επηρέασε η δράση του μια ολόκληρη χώρα, αλλά επηρέασε ένα συγκεκριμένο οικοσύστημα, το χολιγουντιανό star system, η ενόχληση, ως και οργή, ήταν πιο έντονη, με πολλούς να μέμφονται το Hollywood Reporter για το ότι έδωσε βήμα σε αυτόν και δεν έδωσε βήμα στα θύματά του.

Αρχικά, αυτό είναι ένα από τα πολλά προβλήματα όταν εκφράζονται άνθρωποι άσχετοι με το αντικείμενο ή άνθρωποι που έχουν πρόσβαση μόνο στο αποτέλεσμα. Πώς ξέρουμε ότι το Hollywood Reporter δεν έχει προσεγγίσει όλα αυτά τα θύματα και δεν τους ζήτησε να μιλήσουν, αλλά αυτά δεν ήθελαν; Που εν τω μεταξύ όταν το θέμα ήταν «φλεγόμενο», όταν πρωτοβγήκε και μετά στη διάρκεια της κάθε δίκης, υπήρχαν ρεπορτάζ με ανώνυμες τοποθετήσεις από τα θύματα ή επώνυμες από τους δικηγόρους τους.

Δεύτερον, το να ζητάμε να μη δίνεται βήμα σε ανθρώπους όπως ο Γουάινστιν και να μην περιγράφουν τη δική τους πλευρά, είναι σα να λέμε ότι ένας κατηγορούμενος δεν πρέπει να έχει δικαίωμα στη νομική εκπροσώπηση. Τα όσα είπε ο Γουάινστιν στη συνέντευξη, είναι πιθανότατα πράγματα που τον ρώτησαν και οι δικαστές και τα είπε. Μήπως και οι δικαστές δεν έπρεπε να του δώσουν το λόγο και να τον καταδικάσουν έτσι;

 

Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.

 

Η δημοσίευση κοινοποιήθηκε από το χρήστη Hollywood Reporter (@hollywoodreporter)

Γινόμαστε χωρίς λόγο συχνά κουραστικοί με το να θέλουμε να πουλήσουμε ηθικολογία. Κατηγορήθηκε το Hollywood Reporter γιατί έβγαλε τη συνέντευξη σε μήνα που είναι η Ημέρα της Γυναίκας. Η συνέντευξη έγινε τέλη Ιανουαρίου και το τεύχος Φεβρουαρίου είχε ήδη κλείσει και κυκλοφορήσει. Άρα, δεν έμενε άλλη επιλογή από το να τη βάλουν στο τεύχος Μαρτίου.

Εκεί που θέλω να καταλήξω, είναι ότι η δημοσιογραφία λειτουργεί με τρόπους που οι έξω από αυτή δε μπορούν όχι να τους κατανοήσουν μόνο, αλλά και να τους δουν. Δεν είναι όλα διεφθαρμένα. Αλλά υπάρχουν άπειροι τρόποι διαχείρισης ενός ζητήματος. Δεν είναι άσπρο ή μαύρο, όπως αντιμετωπίζει ο κόσμος υποθέσεις όπως αυτές οι δύο. Δεν είναι ο Παπαχελάς ο Ιωάννης ο Βαπτιστής της 17Ν να καθαρίσει τις πράξεις της οργάνωσης επειδή του δίνει συνέντευξη ο Κουφοντίνας. Ούτε είναι υπέρ του βιαστή στο Hollywood Reporter επειδή του δίνουν τον λόγο. Ούτε το ότι μιλάει ο Κουφοντίνας και ο Γουάινστιν εμποδίζει τα θύματα να μιλήσουν. Δεν είναι το ένα ή το άλλο. Και στις δύο περιπτώσεις, μάλιστα, υπάρχει και ένας καθαρά ανθρώπινος παράγοντας που συνδέεται και με το σύστημα δικαιοσύνης.

Δεν θέλετε δηλαδή να δείτε αν υπάρχει ένα ίχνος μετάνοιας; Δε θέλετε να ερευνήσετε αν άνθρωποι με τέτοιου μεγέθους εγκλήματα και κατά συρροήν, έχουν αντιληφθεί τα σφάλματά τους και ζητούν συγχώρεση; Ό,τι κι αν έχουν κάνει ο Κουφοντίνας κι ο Γουάινστιν, δε θα ήταν ελαφρώς αισιόδοξο να δούμε 2 ανθρώπους που ζητούν ταπεινά συγχώρεση; Ο σωφρονισμός δεν είναι πάντα το ζητούμενο;

Όλοι μας πιστεύουμε ότι είμαστε οι ηθικά ανώτεροι και πως ο κόσμος είναι απλός και μπορεί να κριθεί απλά. Μόνο που δεν είναι. Εδώ εγώ που είμαι σε αυτή τη δουλειά είναι πολλά πράγματα που δεν κατανοώ σε δημοσιογραφικές πρακτικές. Σημαίνει πως αν δεν τα κατανοώ, είναι ανούσια; Όχι. Ο κόσμος δεν περιστρέφεται γύρω από τη δική μου θεώρηση. Θα είναι σωστή κάθε απόφαση δημοσιογράφου; Προφανώς όχι. Αλλά και τα λάθη επιτρέπονται. Οι αστοχίες δεν υποδηλώνουν εσκεμμένα κακή πρακτική και προαγωγή εγκληματιών. Κι η δημοσιογραφία κάνει καταγραφή. Κυνηγά την καταγραφή και το να φωτίσει ΚΑΘΕ μεριά. Δεν είναι μόνο για να ακούει τους «καλούς».

Να το θέσω αλλιώς: θα ζούσε ο Χίτλερ και θα ήθελε να δώσει συνέντευξη και δεν θα θέλατε να τον ακούσετε;

TAGS :
Αλέξης Παπαχελάς Δημήτρης Κουφοντίνας Χάρβι Γουάινστιν

x Ακολουθήστε το Andro στο Facebook