Η νέα Στοά Αρσακείου άνοιξε και επιχειρεί να δώσει ζωή σε έναν από τους πιο ιστορικούς χώρους του κέντρου της Αθήνας. Βρίσκεται δίπλα στο Αρσάκειο Μέγαρο, το εμβληματικό κτίριο που σήμερα στεγάζει το Συμβούλιο της Επικρατείας (ΣτΕ). Το Συμβούλιο της Επικρατείας είναι το ανώτατο διοικητικό δικαστήριο της Ελλάδας και έχει ως βασική αποστολή να ελέγχει τη νομιμότητα των πράξεων της διοίκησης και να προστατεύει τους πολίτες από αυθαιρεσίες του κράτους.
Λίγη αθηναϊκή ιστορία
Το Μέγαρο Αρσακείου κτίστηκε από τη Φιλεκπαιδευτική Εταιρεία για να στεγάσει τη γυναικεία εκπαίδευση, μια ιδέα πρωτοποριακή για την εποχή. Η δημιουργία του συνδέεται με τον Απόστολο Αρσάκη, τον μεγάλο ευεργέτη, γιατρό και πολιτικό, ο οποίος χρηματοδότησε τη λειτουργία των Αρσακείων Σχολείων και έδωσε το όνομά του στο συγκρότημα. Η ανέγερση του Μεγάρου ξεκίνησε το 1846, σε μια Αθήνα που μόλις είχε αρχίσει να διαμορφώνει την ταυτότητά της ως πρωτεύουσα του νεοσύστατου ελληνικού κράτους.

Ο Λύσανδρος Καυταντζόγλου σχεδίασε ένα κτίριο-σύμβολο, στο κέντρο μιας πόλης. Μέχρι το 1925, το κτιριακό συγκρότημα είχε ολοκληρωθεί,
Ο Λύσανδρος Καυταντζόγλου σχεδιάζει ένα κτίριο-σύμβολο, στο κέντρο μιας πόλης που μόλις αρχίζει να διαμορφώνει την ταυτότητά της. Μέχρι το 1925, το κτιριακό συγκρότημα ολοκληρώνεται, καταλαμβάνοντας ολόκληρο το οικοδομικό τετράγωνο για να στεγαστούν κι άλλα σχολεία, οπότε και δημιουργείται η Στοά Αρσακείου. Και ο μέγας αρχιτέκτονας Ernst Ziller αναλαμβάνει τη μετασκευή των όψεων, προσθέτοντας τους εντυπωσιακούς τρούλους στη γωνία της Σταδίου, τα μπαρόκ διακοσμητικά στοιχεία, καθώς και το χαρακτηριστικό μεταλλικό στέγαστρο που κλέβει τα βλέμματα και σήμερα.
Το 1954, στο ιστορικό υπόγειο του κινηματοθεάτρου «Ορφέας» στεγάστηκε το περίφημο Θέατρο Τέχνης Καρόλου Κουν, ένας χώρος που συνδέθηκε όσο λίγοι με την πολιτιστική ιστορία της Αθήνας. Τη δεκαετία του ’90, το Μέγαρο Αρσακείου ανακαινίστηκε προκειμένου να φιλοξενήσει και το Συμβούλιο της Επικρατείας (ΣτΕ) στο οποίο αναφερθήκαμε αρχικά. Η Φιλεκπαιδευτική Εταιρεία εγκαινίασε επίσης τη λειτουργία της Στοάς του Βιβλίου. Με επιτυχία. Ωστόσο η Στοά ως εμπορικός χώρος είχε αρχίσει να παίρνει την κάτω βόλτα.
Για αρκετά χρόνια είχε χάσει τη λάμψη της. Ήταν ένας μύθος ότι αυτός ήταν ένας παράδεισος της Αθήνας όπου μαζεύονταν οι Αθηναίοι διαρκώς. Η πραγματικότητα είναι ότι για αρκετά χρόνια είχαν κλείσει τα περισσότερα μαγαζιά και είχαν μείνει τρία-τέσσερα, με πιο γνωστό του Κοκκώνη που πουλούσε σημαίες. Ο χώρος είχε ουσιαστικά αδειάσει και γι’ αυτό έπρεπε να γίνει μια πλήρης ανακαίνιση και ανακατασκευή. Και είναι μια όμορφη δουλειά αυτή που αντικρίζουμε σήμερα.
Η νέα εποχή στη Στοά Αρσακείου
Το πιο σημαντικό στοιχείο της νέας Στοάς είναι ο ίδιος ο χώρος: ένας μεγάλος, ευάερος και ψηλοτάβανος χώρος στο κέντρο της πόλης, κλιματιζόμενος, που δίνει μια διαφορετική εμπειρία από τα συνηθισμένα καταστήματα της πόλης. Όταν πήγαμε εμείς —Σάββατο ας σημειωθεί— είχε αρκετό κόσμο.
Ήδη έχει ακουστεί η κριτική ότι είναι μια… ξενέρωτη προσπάθεια, που θα έχει την τύχη της νέας Μοδιάνο στη Θεσσαλονίκη, η οποία και αυτή, όταν ξανάνοιξε μετά από πολλά βάσανα αλλά και επαίνους από τον όμιλο Φάις, δεν πήγε καλά και ξαναέκλεισε για να την αναλάβει πλέον η ομάδα του ERGON.

Αριστερά: υποκατάστημα του πετυχημένου ζαχαροπλαστείου Φύσις της Αγίας Παρασκευής και (δεξιά) μπακάλικο με διάφορα ελληνικά προϊόντα.
Όμως η Μοδιάνο δεν ήταν σαν τη Στοά Αρσακείου. Η Μοδιάνο ήταν μια αγορά τροφίμων πάρα πολύ ζωντανή στη μερακλού Θεσσαλονίκη, δίπλα στο Καπάνι, στο μαλακό υπογάστριο της πόλης. Ήταν σαν, τηρουμένων των αναλογιών, να υπήρχε μια δεύτερη αγορά στην Αθήνα δίπλα στη Βαρβάκειο. Αντίθετα, η Στοά Αρσακείου, με τη Στοά του Βιβλίου και τα μαγαζιά με τα μετάλλια και τις σημαίες, είχε άλλη χρήση, άλλη ενέργεια και άλλη μνήμη.
Τώρα λοιπόν τι έφτιαξαν; Αυτά που φαντάζεστε: ξηρούς καρπούς, καφέδες, μπραντς, μαζί και με κάποια άλλα καταστήματα εστίασης ως επί το πλείστον που δεν έχουν ανοίξει ακόμα, αλλά και μαγαζιά που δεν έχουν σχέση με τρόφιμα, όπως γυαλιά, ρούχα, ακόμα και η ΔΕΗ έχει ένα δικό της σημείο εξυπηρέτησης εδώ.
Είναι νωρίς για να κρίνουμε. Όμως, δεδομένης της τουριστικής κίνησης στην Αθήνα —μην ξεχνάμε ότι υπάρχουν πάρα πολλά ξενοδοχεία εκεί κοντά στην Ομόνοια— αλλά και του γεγονότος ότι γύρω υπάρχουν γραφεία, τράπεζες και δημόσιες υπηρεσίες που χρειάζονται χώρους για καφέδες και φαγητό, θεωρούμε ότι θα πάει αρκετά καλά. Ίσως όμως όχι όσο καλά θα ήθελαν οι επιχειρηματίες που επένδυσαν και όσο θα το θέλαμε κι εμείς για την Αθήνα μας.
Κακά τα ψέματα, η Αθήνα είναι μποέμ και πρέπει να έχει πιο μποέμ λύσεις και χρήσεις. Το πρότυπο για εμάς πάντα θα είναι η Boqueria της Βαρκελώνης: ένας χώρος με χαρακτήρα, μνήμη και καθημερινή ζωή. Με όμορφη βαβούρα και μυρωδιές. Η νέα Στοά Αρσακείου έχει μπροστά της το δύσκολο στοίχημα να μην γίνει απλώς μια ακόμη εμπορική στοά, αλλά να ξαναβρεί τη θέση της στην καθημερινότητα της πόλης. Γιατί η Αθήνα δεν χρειάζεται μόνο ανακαινισμένα κτίρια. Χρειάζεται χώρους με ψυχή, μνήμη και εκείνη τη λίγο χαοτική, μποέμ ενέργεια που πάντα την έκανε διαφορετική.
* Βρείτε εδώ περισσότερα για τη Στοά.






