
Άννα Βίσση και Νίκος Καρβέλας έβαλαν τη σχέση τους σε ένα βαθύ ρήγμα. Τα προσωπικά τους είναι δικά τους. Τι γίνεται όμως με τα τραγούδια που τους συνδέουν;
Η απόδειξη πως ο κόσμος κάνει engage περισσότερο στην ίντριγκα και τον τσακωμό, παρά στο θετικό, είναι αυτό που συμβαίνει με την Άννα Βίσση και το Νίκο Καρβέλα τα τελευταία τρία 24ωρα. Η διαμάχη ανάμεσα σε ένα καλλιτεχνικό ζευγάρι που έμοιαζε αχώριστο και να πορεύεται με κοινό νου, έχει τραβήξει όλα τα βλέμματα και έχει πυροδοτήσει περισσότερα σχόλια από όσα η μεγαλειώδης σε μέγεθος συναυλία της Βίσση στο ΟΑΚΑ πριν από 10 μέρες.
Στις ανακοινώσεις που έβγαλαν οι δύο πλευρές, οι οποίες οδεύουν για να γίνουν αντίδικοι, αφού δεν τα βρίσκουν εξωδικαστικά, υποστηρίζουν ο καθένας τους κάτι διαφορετικό. Ο Νίκος Καρβέλας υποστηρίζει ότι του ανακοινώθηκε πως δε θα λάβει το ποσό που είχε συμφωνηθεί πριν τη συναυλία και ότι του φέρθηκαν με ασέβεια με την αλλαγή των θέσεων στις οποίες θα καθόταν. Η δε Βίσση, απαντώντας, υποστηρίζει ότι ο Καρβέλας της ζήτησε λίγες μέρες πριν τη συναυλία 1.5 εκατομμύριο ευρώ και μάλιστα άμεσα, ειδάλλως θα έκανε ό,τι μπορούσε για να απαγορεύσει τη διεξαγωγή της συναυλίας, ενώ ανέφερε πως ο μουσικός την απείλησε πως θα τη διασύρει στα μίντια και ότι, σε αντίθεση με όσα λέει, γνώριζε και ήταν σύμφωνος με την καλλιτεχνική προσέγγιση της συναυλίας.
Δε γράφω αυτό το κείμενο για να πάρω το μέρος του Καρβέλα ή της Βίσση. Δε μπορούμε να ξέρουμε ποια από τις δύο εκδοχές ισχύει, κι αφού είναι εκ διαμέτρου αντίθετες, θα τα βρουν μεταξύ τους. Εγείρει όμως αυτή η αντιπαράθεση, ειδικά ως προς τα όσα θέτει ο Καρβέλας στη δική του ανακοίνωση, ένα ενδιαφέρον ερώτημα που, σε αυτό εδώ το κείμενο, θα βρει απάντηση. Υποκειμενική, άποψη δική μου σαφώς, αλλά είναι μια απάντηση, μια οπτική.
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
Το διακύβευμα
Ο Καρβέλας αναφέρει στη δική του ανακοίνωση τα ακόλουθα:
«Στην κοινή διαδρομή μας με την Άννα, έως σήμερα, λειτουργούσαμε με πλήρη συνεννόηση και ενότητα. Όλα αυτά τα χρόνια, οι επιλογές για το πώς, πού και πότε θα παρουσιαστούν τα τραγούδια μου αποφασίζονταν από κοινού μεταξύ μας. Η Άννα καταλάβαινε και εμένα και τη μουσική μου. Γι’ αυτό το λόγο, σπάνια υπήρχε οποιαδήποτε απόκλιση ή διαφωνία ανάμεσά μας. Όλα αυτά, δυστυχώς, φαίνονται να έχουν αλλάξει.
Η Άννα έχει πάρει μία κατεύθυνση, τόσο σε επίπεδο καλλιτεχνικό όσο και σε επίπεδο δημόσιας παρουσίας, που δεν με βρίσκει σύμφωνο. Οι ως τώρα συναυλίες μας είχαν στο επίκεντρό τους τη δύναμη των τραγουδιών, την ερμηνεία της Άννας και, πάνω από όλα, την αλληλεπίδραση του κοινού με τη μουσική μας. Είναι αλήθεια ότι κατά καιρούς έχουμε κάνει με την Άννα μεγάλες και εντυπωσιακές παραγωγές.
Όμως το μέγεθος και ο εντυπωσιασμός δεν ήταν ποτέ αυτοσκοπός. Όταν η Άννα με ενημέρωσε για τη συναυλία που ήθελε να κάνει στο ΟΑΚΑ, προβληματίστηκα ιδιαίτερα. Πίστευα ότι το κοινό μας δεν θα απολάμβανε πραγματικά τα τραγούδια μας σε έναν τέτοιο τεράστιο χώρο. Πολύ περισσότερο όταν οι τιμές των εισιτηρίων έφταναν μέχρι και τα 400 Ευρώ.
Σέβομαι απόλυτα όσους στερήθηκαν για να αγοράσουν εισιτήριο για τη συναυλία αυτή. Αλλά εγώ αντιλαμβάνομαι την τέχνη μου ως μια τέχνη λαϊκή και προσιτή. Με το κοινό να ευχαριστιέται την αμεσότητα και να διασκεδάζει μαζί και δίπλα με τους καλλιτέχνες. Δεν μπορώ να δεχτώ ότι όσοι δεν μπορούν να δώσουν πολλά χρήματα θα καταλήξουν να ακούνε τα τραγούδια μου από θέσεις με μειωμένη ως καθόλου ορατότητα, σε ένα αχανές γήπεδο. Άλλο να προσφέρεται ένα ωραίο θέαμα, και άλλο τα τραγούδια να γίνονται δευτερεύον, συνοδευτικό υλικό για ένα φαραωνικό “υπερθέαμα” εικόνας που το παρακολουθείς από γιγαντοοθόνες. Δεν είναι θέμα επιλογής “χώρων”. Είναι σύγκρουση μεταξύ τελείως διαφορετικών προθέσεων και οραμάτων».
Δεν τίθεται προφανώς ζήτημα στο αν πρέπει ή όχι να αμείβεται ο δημιουργός. Τα έχει ορίσει ο νόμος αυτά. Το ζήτημα εδώ είναι κατά πόσο ένας δημιουργός έχει λόγο στα τραγούδια του σε σχέση με την τραγουδίστρια ή τον τραγουδιστή που τα τραγούδησε και με τον οποίο τα έχει ταυτίσει το κοινό.
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
Τα τραγούδια τα έγραψε ο Καρβέλας, τα τραγούδια είναι όμως η Άννα Βίσση
Απάντηση καθολική δε μπορεί να υπάρξει σε τέτοια ζητήματα. Η περίπτωση της Βίσση με τον Καρβέλα είναι ξεχωριστή, όπως και κάθε άλλη περίπτωση. Οι δυο τους πορεύτηκαν για ένα συντριπτικά μεγάλο μέρος της καριέρας τους μαζί, έκαναν τα πάντα μαζί, η Άννα Βίσση έλεγε ως επί το πλείστον τραγούδια του Καρβέλα. Μέχρι ένα σημείο, ο Καρβέλας είχε προσφέρει επιτυχίες και σε άλλους, όπως τη Ρίτα Σακελλαρίου, την Άντζελα Δημητρίου, τον Δημήτρη Κόκοτα, τον Ρουβά. Υπό αυτό το πρίσμα, σωστά θα μπορούσε να πει κάποιος ότι ο Καρβέλας δεν είχε ανάγκη τη Βίσση για να κάνει επιτυχία.
Από την άλλη, από όλους όσοι ερμήνευσαν τραγούδια του, η Άννα Βίσση είναι αυτή που αντέχει με τέτοια επιτυχία μέχρι σήμερα και εξίσου λογικά κάποιος θα μπορούσε να πει πως είναι εκείνη που έδωσε ταυτότητα σε όλα αυτά τα τραγούδια. Γράφτηκαν για τη φωνή της, για την ερμηνευτική της ικανότητα, δε θα μπορούσε άλλος να κάνει αυτά τα τραγούδια τόσο επιτυχημένα. Όπως δεν έχει κάνει άλλος αυτό που κάνει η Άννα Βίσση τα τελευταία δέκα χρόνια στο Hotel Ερμού και στις συναυλίες της σε Καλλιμάρμαρο και ΟΑΚΑ.
Ο κόσμος πήγε να δει την Άννα, ακόμα κι αν αυτή έκανε stand up comedy, που λέει ο λόγος. Κι όταν μιλάμε για λαϊκή μουσική, για λαϊκή ποπ, που απευθύνεται σε μεγάλες μάζες και είναι εμπορική, αυτός που τραγουδάει το τραγούδι, είναι το τραγούδι. Έτσι είναι τα σουξέ. Δεν έχουμε να κάνουμε με συνθέσεις κλασικής μουσικής ή τζαζ.
Δεν είναι ο Καρβέλας μια περίπτωση Μίκη Θεοδωράκη, ο οποίος θα ήταν η ίδια εμβληματική προσωπικότητα σε όποιον κι αν έδινε τις δημιουργίες του. Ούτε είναι ο Μότσαρτ ή ο Μπετόβεν που επισκιάζουν κάθε μαέστρο και κάθε ορχήστρα. Αν μου έδινε ο Θελόνιους Μονκ να τραγουδήσω μια μελωδία του, αυτή δε θα ταυτιζόταν ποτέ με μένα. Θα ήταν πάντα του Θελόνιους Μονκ.
Ο Καρβέλας είναι ένας από τους 2-3 κορυφαίους μουσικούς της Ελλάδας στη λαϊκή μουσική. Και κατάφερε κάτι που δεν έχει καταφέρει άλλος συνθέτης πέραν του Φοίβου και του Θεοφάνους. Να έχει τραγούδια που δεν τα τραγουδάει ο ίδιος και είναι ταυτισμένα και με αυτόν. Αλλά από ένα σημείο και μετά, στην πορεία του χρόνου, αυτό οφείλεται στην Άννα Βίσση. Ειδικά από το 2000 και μετά, που υπήρξε και η κόντρα με τη Βανδή και εμφανίστηκαν τα fan clubs, η Άννα είναι δημοφιλής, είναι popular, οτιδήποτε βρίσκεται δίπλα της, κερδίζει περισσότερα από όσα κερδίζει η Βίσση.
Κι αυτό δεν είναι μια προσωπική εκτίμηση. Είναι η πραγματικότητα. Ο Καρβέλας έχει μια αντίληψη για τον εαυτό του η οποία δεν είναι ίδια με την πλειοψηφία του κόσμου. Εγώ τον θεωρώ σπουδαίο καλλιτέχνη. Αλλά την ίδια στιγμή, υπάρχει ένα πλήθος κόσμου που θα του χτυπάει πάντα τα Παρατράγουδα και θα τον θεωρεί μη συμβατό με την αισθητική του. Φάνηκε και στα σχόλια που ακολούθησαν τη συνέντευξή του στον Μπογδάνο. Αντίθετα, η άποψη που έχει η Άννα Βίσση για τον εαυτό της, είναι σχεδόν ίδια με την άποψη που έχει το κοινό για εκείνη. Αυτή η συνθήκη αρκεί και έχει μια κάποια αντικειμενικότητα για να δώσει απάντηση στο ερώτημα του ποιος έχει την «υψηλή κυριότητα» των τραγουδιών και αν πέφτει λόγος στον δημιουργό τους για την αισθητική τους αποτύπωση σε συναυλίες και video clip.
Η Άννα Βίσση ξέφυγε από τον Νίκο Καρβέλα ως μέγεθος
Στην εποχή μας αυτό δε συμβαίνει ιδιαίτερα, αλλά στην εποχή που έχτισαν το μύθο τους ο Καρβέλας και η Άννα Βίσση, ο τραγουδιστής δεν τραγουδούσε απλά. Είχε ερμηνεία, έκανε το τραγούδι δικό του και το παρέδιδε στο κοινό. Η Βίσση κατέκτησε την ουσία κάθε τραγουδιού του Καρβέλα. Και πρώτα έρχεται η Βίσση στο μυαλό όταν τραγουδάμε το Όλα Τα Λεφτά, το Κακά Παιδιά, Ατμόσφαιρα Ηλεκτρισμένη, και μετά ο Καρβέλας.
Σκληρή πραγματικότητα, μα έτσι είναι, οι δημιουργοί, ακόμα και του μεγέθους και της προσωπικότητας του Καρβέλα, που ξεχωρίζει, επαφίενται στην τιμιότητα του καλλιτέχνη για να στραφούν πάνω τους οι προβολείς. Το έκανε η Άννα Βίσση και στις 3 συναυλίες της στο Καλλιμάρμαρο πέρσι και πρόπερσι. Και δικαίως κέρδισε το χειροκρότημα ο Καρβέλας. Αλλά τον προβολέα τον έστρεψε πάνω του αυτή.
Ο Καρβέλας γράφει τόσα χρόνια για ένα ίνδαλμα, για ένα τεράστιο μέγεθος της ελληνικής μουσικής. Είναι η αδυσώπητη μοίρα του δημιουργού. Να μένει στις σκιές ή να υπολείπεται του τραγουδιστή. Ο Φοίβος, που αναφέραμε, αν και δεν ξεχωρίζει όσο ο Καρβέλας ως προσωπικότητα δεν είναι μικρότερο μέγεθος από την Κοκκίνου, τη Βανδή και όλους όσους ευεργέτησε με τα τραγούδια του. Ούτε ο Θεοφάνους με τον Ρέμο και τους λοιπούς. Ούτε ο Αντώνης Βαρδής απείχε ως μέγεθος από τους τραγουδιστές που έλεγαν τα τραγούδια του.
Η Άννα Βίσση ξέφυγε από ένα σημείο και μετά, παρά το ότι υπήρξε ένα μεγάλο διάστημα πριν το 2017 περίπου, που έμοιαζε να ακολουθεί την πορεία των μεγάλων ονομάτων που βάλτωναν μουσικά. Ναι, με τη συμβολή του Καρβέλα, αλλά στη συνείδηση του κόσμου είναι σκέτη, μια κατηγορία μόνη της.
Το μουσικό είδος είναι τέτοιο, η εποχή είναι τέτοια που κάνουν τα τραγούδια πια να φεύγουν από τους δημιουργούς τους και να είναι στην ευχέρεια της τραγουδίστριας/του τραγουδιστή τι θα κάνει με αυτά. Κι από τη στιγμή που αμείβεται για τα πνευματικά δικαιώματα ο δημιουργός, τα τραγούδια είναι πια σαν τα παιδιά που πάνε να σπουδάσουν στο εξωτερικό. Αρκείσαι σε μια επικοινωνία και ενημέρωση για το τι κάνουν, αλλά τις πράξεις τους δεν τις μαθαίνεις και δεν τις ορίζεις. Εννοείται πως ο Καρβέλας έχει δικαίωμα να διαφωνεί αισθητικά και να το εκφράζει. Αλλά, στο τέλος της μέρας, η απόφαση ανήκει σε εκείνη.
Ναι, χωρίς τα τραγούδια του δεν έχει τι να τραγουδήσει, αφού η δισκογραφία της είναι βασισμένη σε δικά του τραγούδια, όμως αυτή έδωσε ψυχή σε αυτά τα τραγούδια.




