“Ο χαρακτήρας της πόλης μπορεί να αλλάζει με εξωφρενικούς ρυθμούς, αλλά η γειτονιά του ιστορικού κέντρου είναι τεράστια έμπνευση” λένε οι The Callas.

    Καθώς πλησίαζα το στούντιο Velvet, στην οδό Μιλτιάδου (στο κέντρο της πόλης), εκεί όπου δημιουργούν οι Callas, παρατηρούσα τα ζωηρά χρώματα που συναντά κανείς στα έργα τους, στα τακτοποιημένα ρολά των υφασματάδικων και στις ντυμένες κουβαρίστρες. Όταν έρχεσαι σε επαφή με το έργο των Callas δε μπορείς παρά να παρατηρήσεις την ευγενική αλητεία στον ήχο, πόσο κοντρολαρισμένα κουνημένη είναι η εικόνα τους, κι αν πλησιάσεις πολύ θα αναπνεύσεις την πανκ ατμόσφαιρα της Αθήνας. Μια πόλη που όσο κι αν αλλάζει, νομίζεις πως την έχουν σκηνοθετήσει οι ίδιοι.

    Για περισσότερο από δυο δεκαετίες, τα αδέρφια Ιωνά, ο Άρης και ο Λάκης, μουσικοί, εικαστικοί, σκηνοθέτες και πολλά άλλα, δουλεύουν με ατελείωτη δημιουργικότητα που έχει υπόσταση, αρχή – μέση και τέλος. Από την Τετάρτη 1 Νοεμβρίου παρουσιάζουν ακόμα μια solo έκθεση στη γκαλερί Δυο Χωριά, ενώ η ταινία τους με τίτλο «METS» θα προβληθεί στο φεστιβάλ κινηματογράφου της Θεσσαλονίκης. Καλές αφορμές για μια συζήτηση-ποταμός.

    -Τι θα δούμε στην έκθεση Strange Fruits;

    Στο ισόγειο θα έχει έξι-επτά μεγάλα ζωγραφικά έργα καινούργια, λουλούδια μέσα σε βάζο, πάνω σε τραπέζια. Επίσης, ένα μεγάλο γλυπτό με μάρμαρο από παλιά πεζοδρόμια της Αθήνας. Είχαμε κάνει μια πρώτη εκδοχή στην έκθεση που παρουσιάσαμε στη Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση και αυτό είναι το αμέσως επόμενο έργο που έχει να κάνει με μάρμαρο. Και η έκθεση θα καταλήγει στο υπόγειο που θα δείτε ένα installation με τέσσερα καινούρια κεντήματα.  (σ.σ.: Ένα από αυτά στέκει θεόρατο δίπλα μου)

    -Η περιοχή είναι γεμάτη με υφάσματα, μαλλιά και νήματα. Από εκεί προέκυψε;

    Ο χαρακτήρας της πόλης μπορεί να αλλάζει με εξωφρενικούς ρυθμούς, αλλά η γειτονιά του ιστορικού κέντρου είναι τεράστια έμπνευση. Με ένα τρόπο, τα νήματα διατηρούν ακόμα την αίσθηση της γειτονιάς. Είχε πάντα εδώ πολλές βιοτεχνίες, πολλά μαγαζιά με κουμπιά, βελόνες, μπιχλιμπίδια. Εμείς δείξαμε το πρώτο κέντημα στο ΔΕΣΤΕ ήδη από το 2007, τη χειρωνακτική δουλειά την κάνουν η μητέρα μας Ιωάννα και η θεία μας Αναστασία οι οποίες πλέκουν και κεντάνε από μικρά παιδιά. Τότε, το 2007 υπήρχαν πολύ λίγοι καλλιτέχνες που χρησιμοποιούσαν τα νήματα, τα κεντήματα, τα υφαντά σαν τρόπο έκφρασης, ως σύγχρονη τέχνη. Με τα χρόνια έγινε μια μεγάλη τάση, στις διεθνείς μπιενάλε και αλλού από πολλούς καλλιτέχνες. Το γουστάρουμε αυτό, ένα πράγμα που αισθανόμασταν τόσο κοντινό και δικό μας να το βλέπουμε ότι είναι αντικείμενο για καλλιτέχνες σε όλο τον κόσμο, τη Λατινική Αμερική, τη Μέση Ανατολή κ.α.

    Πριν 15-20 χρόνια το κέντρο ήταν καλλιτεχνικό. Η πλειοψηφία των τουριστών που έρχεται περιμένει να το ζήσει αυτό. Όμως, αυτό έχει αρχίσει και χάνεται, είναι ψεύτικο, δε νομίζω ότι έχουν μείνει καλλιτέχνες πια εδώ.

    The Callas ” Under the rainbow” (2023) Embroidered tapestry. Από την έκθεση “Strange Fruits” στη γκαλερί Δύο Χωριά.

    -Και με το γλυπτό;

     Το έργο με το μάρμαρο των πεζοδρομίων της Αθήνας μας συγκινεί επειδή τα έχουμε πατήσει εκατομμύρια φορές. Εμείς είμαστε στο κέντρο της Αθήνας από το 2001. Εδώ είναι ο δικός μας χώρος, το εργαστήριο μας. Εδώ δουλεύουμε την εικαστική μας δουλειά, τα σενάρια για τις ταινίες μας, εδώ κάνουμε τις πρόβες με το συγκρότημα. Για πολλά χρόνια κάναμε και κάποια πάρτι, τα Velvet Room Parties κάθε δυο βδομάδες. Εδώ είναι η βάση και η ομάδα μας.

    -Ποια είναι η σχέση σας με τα μικρομάγαζα της γειτονιάς;

    Έχει πολλή πλάκα επειδή – για παράδειγμα – λες «δεν κάνω ένα έργο με σωλήνες;». Και πας σε ένα μαγαζί με σωλήνες, απευθύνεσαι στον σωληνά, αλλά δεν ξέρεις την “επαγγελματική” γλώσσα του ούτε αυτός τη δική σου. Σου λέει “Θέλεις σωλήνα για αποχέτευση; “.  “Θέλω σωλήνα που να μπορώ να τη λυγίσω” λες.  “Άρα οκτάρα ή εφτάρα” μονολογεί  αλλά δεν ξέρεις τι σημαίνει αυτό. Αυτή η συνύπαρξη με εργαζομένους άλλων ειδικοτήτων είναι πολύ ωραία και δημιουργική. Σε τροφοδοτεί.

    -Γιατί είναι σημαντικό να υπάρχει υπόσταση στη δημιουργικότητα; Αυτό που λέμε παραγωγικό αποτέλεσμα.

    Είμαστε άρρωστοι με τη δουλειά. Όποτε συζητάμε με νεότερα παιδιά, τους λέμε να κάνουν έκθεση. «Να κάτσεις κάτω και με κάποιο τρόπο να ολοκληρώσεις μερικά έργα και να τα βγάλεις προς τα έξω».  Μας λένε «Δεν προλαβαίνω, δεν έχω λεφτά». Κανείς δεν είχε λεφτά. «Δεν έχω γνωστούς». Θα βρεις γνωστούς. Για εμάς, το έργο μας είναι η πολιτική μας στάση. Δεν είναι ούτε να μιλάμε, ούτε τίποτα. Μόνο το έργο. Μέσω αυτού, πατάς πόδι και λες αυτό πιστεύω εγώ – και το πιστεύω με έργο. Μπορεί κάποιος φυσικά να έχει πιο αργούς ρυθμούς, δεν έχει σημασία. Το κακό αποτέλεσμα είναι καλύτερο από το μη αποτέλεσμα επειδή έχεις κερδίσει από το κακό.

    Εμείς λατρεύουμε την αποτυχία. Αν δε φας τα μούτρα σου πώς θα μάθεις; Για να μάθεις πρέπει να έχεις ένα αποτέλεσμα. Να πεις αυτός είμαι. Θα σου πουν “τι μαλακία έκανες;”. Θα σε εκνευρίσουν, θα σε απογοητεύσουν, θα πάθεις κατάθλιψη. Αλλά είναι ο μόνος δρόμος για να εξελίξεις το έργο σου.

    Για εμάς, το έργο μας είναι η πολιτική μας στάση. Δεν είναι ούτε να μιλάμε, ούτε τίποτα. Μόνο το έργο.

    Άποψη της προηγούμενης έκθεσης των The Callas στη Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών του Ιδρύματος Ωνάση.

    Και αυτή η καταραμένη έμπνευση πως έρχεται;

    Για μας είναι πάρα πολύ σημαντικός ο ελεύθερος χρόνος. Ως δημιουργικός χρόνος, ποιοτικά. Ο άλλος απ’ τη στιγμή που πρέπει να δουλεύει 10 ώρες τη μέρα για να μπορεί να πληρώνει το νοίκι του, να επιβιώσει, του κόβονται τα φτερά, τελειώνει η συντροφικότητα του, η αλληλεγγύη του, η δημιουργικότητά του.

    Στο Λονδίνο, το 2001, ήταν τοπ καλλιτεχνικά. Ήταν το μέρος που έπρεπε να είσαι αν ήθελες να είσαι καλλιτέχνης. Εμείς τότε κάναμε το μάστερ μας στο Chelsea College of Art σε mixed media, παίζαμε και μουσική, κάναμε και μικρού μήκους ταινίες, Εκεί έλεγες «τελειώνω τη σχολή τι κάνω τώρα; Για να καθίσω να δημιουργώ εδώ πρέπει να δουλεύω 12 ώρες σε φαστφουντάδικο. Πώς θα δουλέψω;» Και φύγαμε. Δυστυχώς το 90% των παιδιών που έμεινε πίσω, την πατήσανε. Πώς να είσαι καλλιτέχνης να δουλέψεις στο έργο σου και να επιβιώνεις; Δυστυχώς αυτό με τα υψηλά ενοίκια και το ακριβό κόστος ζωής μας ήρθε και εδώ. Όταν ένα παιδί βγαίνει απ’ την Καλών Τεχνών και τα νοίκια είναι στο Θεό τι θα κάνει; Ένας στους τόσους μπορεί να ζει απ’ την τέχνη, κι αυτό θέλει υπομονή και χρόνο. Και πολλή δουλειά.

    Και κάτι ακόμα: ο πρώτος μας δίσκος είχε βγει ο χειρότερος δίσκος της χρονιάς, στο μόνο μεγάλο μουσικό περιοδικό που έβγαινε τότε στην Ελλάδα. Την ίδια στιγμή, στην Αγγλία, σε περιοδικά και ραδιόφωνα, μας είχαν αποκαλέσει βασιλιάδες του Lo-Fi. Σίγουρα βοηθάει που είμαστε δυο, επειδή τα αρνητικά κύματα που έρχονται και μπορεί να σκάσουν σπάνε στα δυο. Όταν είσαι μόνος είναι πολύ πιο δύσκολο. Μια κακή κριτική έρχεται πιο βαριά όταν τη δέχεσαι μόνος σου.

    -Είστε δύο ή είστε κολεκτίβα;

    Ο βασικός πυρήνας μας είμαστε εμείς οι δυο. Ύστερα υπάρχει μια στενή ομάδα δέκα ατόμων που δουλεύουμε, η Ειρήνη και η Άντα στα γραφιστικά, ο Νίκος σε όλα τα ηχητικά μας, ο Άγγελος σε όλα τα φωτογραφικά μας, ένας μοντέρ και πάει λέγοντας. Για παράδειγμα η ντράμερ μας, η Χρυσάνθη που έχει και δικό της συγκρότημα τώρα (PapithedogTV) έκανε πόρτα στα πάρτι που κάναμε εδώ στο Velvet Room, με το κιθαρίστα μας τον Χρίστο που και αυτός έχει τωρα το μουσικό σχήμα Bhukhurah στήναμε τον ήχο, οι γραφίστριες μας κάνανε μπαρ, μετά σφουγγαρίζαμε όλοι μαζί. Ανάλογα με τις ανάγκες του κάθε πρότζεκτ έρχονται και κουμπώνουν άνθρωποι. Δε το λέμε κολεκτίβα πάντως, είναι ένας όρος παλιού τύπου, δεν ξέρουμε πως να το πούμε.

    Δεν έχουμε καμιά παρελθοντολαγνεία. Κάθε εποχή έχει τους δικούς της όρους, προσαρμόζεσαι, πολεμάς για αυτά που θες να πολεμάς και προχωράς.

    The Callas “How Soon is Now” 2023 (Acrylics spray colors οn canvas). Από την έκθεση “Strange Fruits” στη γκαλερί Δύο Χωριά.

    -Πόσο νομίζετε ότι συμμετείχατε στο αστικό καλλιτεχνικό γίγνεσθαι; Στον τρόπο που βιώνουμε τώρα την πόλη, στα free press που αποθεώνουν το urban, και πάει λέγοντας. 

    Το 2005 κάναμε ένα περιοδικό, το Velvet, που είχε σκοπό να συμπυκνώσει όλες τις τέχνες που συνέβαιναν στην Αθήνα και να φέρει στο προσκήνιο την indie κουλτούρα σε όλες τις μορφές της. Τότε δεν υπήρχε τίποτα από μαγαζιά, βλέπαμε κάθε σέχτα – οι μουσικοί ήταν μόνο με τους μουσικούς, οι εικαστικοί κτλ – και λέγαμε ότι αν αυτοί συγκεντρωθούν όλοι μαζί θα γίνει μια πολύ μεγάλη κοινότητα. Η πλατφόρμα ήταν το περιοδικό και μετά ξεκινήσαμε να κάνουμε event, live και τα λοιπά. Τότε ξεκίνησε η έννοια του πολυχώρου. Το κέντρο τότε ήταν καλλιτεχνικό. Η πλειοψηφία των τουριστών που έρχεται περιμένει να το ζήσει αυτό. Όμως, αυτό έχει αρχίσει και χάνεται, είναι ψεύτικο, δε νομίζω ότι έχουν μείνει καλλιτέχνες πια εδώ.

    -Άρα, λέτε ότι η Αθήνα δε δίνει πια μια αυθεντική εμπειρία ούτε σε όποιον τη ζει ούτε σε όποιον την επισκέπτεται;

    Η γειτονιά του ιστορικού εμπορικού τριγώνου έχει γίνει μια περιοχή τουριστική. Κάποτε όλοι πήγαιναν στην Πλάκα και εδώ δεν υπήρχε άνθρωπος. Τώρα όλοι έρχονται στη γειτονιά για να βρουν ένα πιο ψαγμένο μπαρ, ένα πιο περίεργο μέρος, κάτι που έχει αρχίσει και χάνεται επειδή όλα γίνονται μαζικά, ανέβηκαν πολύ και οι τιμές. Ο καλλιτέχνης δε μπορεί να συντηρηθεί σε μια κατάσταση τέτοια, οπότε πηγαίνει αλλού. Αρχίζει και διαμορφώνεται αλλιώς η κατάσταση.

    Τα δυο βασικά στοιχεία της Αθήνας ήταν ο καιρός και ότι ήταν φτηνά. Το «φτηνά» το ξεχνάς. Ο καιρός μένει. Αλλά τι να το κάνεις; Εδώ ήταν παράδεισος, τι πιο ωραίο να έχεις οκτώ μήνες ήλιο, αράζεις, πίνεις τις μπύρες σου, κάνεις και τις εκθέσεις σου. Ήταν φτηνά, κάθε άνθρωπος μπορούσε να την κυλήσει φτηνά και να βρίσκει ωραία και ενδιαφέροντα πράγματα.

    Παλιά υπήρχαν χώροι άδειοι που μπορούσες να πας να κάνεις ένα event μπαμ μπαμ, να στήσεις μια ωραία έκθεση, να γίνει κάτι δημιουργικό. Να μην είναι μαγαζί, να είναι πιο χύμα. Αυτό είναι πιο ενδιαφέρον. Αυτοί οι χώροι δεν υπάρχουν πια. Ακόμα και εδώ είναι πολύ δύσκολο να κάνουμε πια ένα πάρτυ γιατί γύρω έχει Airbnb και ενοχλούνται.

    Ο πρώτος μας δίσκος είχε βγει ο χειρότερος δίσκος της χρονιάς, στο μόνο μεγάλο μουσικό περιοδικό που έβγαινε τότε στην Ελλάδα. Την ίδια στιγμή, στην Αγγλία μας αποκαλούσαν βασιλιάδες του Lo-Fi.

    The Callas: Η μπάντα σε πλήρη σύνθεση.

    -Κάνατε πολλά πάρτι με αφορμή το περιοδικό;

    Όποτε κάναμε πάρτι είχαμε και προβολές σύγχρονων κινηματογραφιστών, κάναμε και εκθέσεις, κάναμε φεστιβάλ. Μεταξύ 2005-2010 που λειτούργησε το περιοδικό, κάναμε φεστιβάλ στο Booze και στην Κολοκοτρώνη δεν μπορούσες να περάσεις απ’ τον κόσμο, στο Μπάγκειον δε χώραγες να μπεις. Μετά λόγω της κρίσης έκλεισε το περιοδικό, και έτσι αρχίσαμε να κάνουμε τα πάρτι εδώ, στο Velvet.

    Το πιο αδιανόητο που είχαμε κάνει είναι όταν είχαμε πάρει για ένα χρόνο το Μπάγκειον, είχαμε συνέχεια χίλια άτομα και δεν γινόταν το παραμικρό. Σεβόντουσαν όλοι την προσπάθεια γιατί καταλάβαιναν ότι δεν πηγαίναμε να βγάλουμε λεφτά με λύσσα τύπου «θα κονομήσουμε». Αυτό το αισθάνεται ο κόσμος, το καταλάβαιναν και οι μαγαζάτορες. Το σταματάγαμε πάντα νωρίς, δεν το ξεχειλώναμε, το οποίο είναι αντιεμπορικό, αλλά εμείς 2 η ώρα το κλείναμε και λέγαμε «παιδιά πηγαίντε πιείτε αλλού». Και φεύγανε από εμάς και οι άλλοι περιμένανε από εμάς να γεμίσουν. Αυτό έχει μια ευγένεια, μια αλληλλεγγύη. Τώρα είναι αλλιώς.

    -Είναι πλέον ανοίκειο;

    Όχι, η ζωή μας παραμένει στο κέντρο της Αθήνας. Εδώ έχουμε μεγαλώσει, πιο πάνω στη Λεωχάρους είναι το στούντιο του πατέρα μας που είναι φωτογράφος, κάπου εκεί είναι και οι τυρόπιτες που μας έφερνε. Το έχουμε ζήσει και το περπατάμε από τότε, το λατρεύουμε. Το να αλλάζει είναι και κάπου λογικό, η εξέλιξη της πόλης, δε μένει τίποτα σταθερό. Ούτε έχουμε καμιά παρελθοντολαγνεία. Κάθε εποχή έχει τους δικούς της όρους, προσαρμόζεσαι, πολεμάς για αυτά που θες να πολεμάς και προχωράς.

    Τι παραμένει αναλλοίωτο στην Αθήνα;

    Τα τυροπιτάδικα και οι Callas.

     

    // Η έκθεση “Strange Fruits” των The Callas διαρκεί από την 1η Νοεμβρίου 2023 έως τις 6 Ιανουαρίου 2024 στη Γκαλερί Δυο Χωριά,  Λεμπέση 5 – 7 & Πορινού 16, Ακρόπολη.  Επίσης, οι Callas θα συμμετάσχουν στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης με την ταινία “METS”.

     

    Διαβάστε ακόμα: Το πρώτο στον κόσμο μουσείο για την Μαρία Κάλλας άνοιξε στην Αθήνα. 

     

     

    x Ακολουθήστε το Andro στο Facebook

    Button to top