Το «μυστικό του αρχιτέκτονα» για να ζήσετε ως τα 100

Νίκος Βαλσαμάκης και Δημήτρης Αντωνακάκης, δύο αρχιτέκτονες που μοιράζονται το «μυστικό» της μακροζωίας και ευζωίας.

Γράφω αυτό το άρθρο καθισμένος στο νέο Four Seasons της Μυκόνου που σχεδίασε ένας νέος 102 ετών ο Νίκος Βαλσαμάκης, ένας από τους θρύλους του ελληνικού μοντερνισμού. Έργο του η περίφημη κατοικία στην Ανάβυσσο τα ξενοδοχεία «Αμαλία» ανά την Ελλάδα και πολλά ακόμα.

Γιατί όμως να καταπιαστεί ο Βαλσαμάκης με ένα ακόμα  έργο σε αυτή την ηλικία; Το έκανε για τα λεφτα; Τι να τα κάνεις τα λεφτά όταν είσαι 98 και 102 ετών;

Μήπως το έκανε από πατριωτισμό για να φροντίσει ο ίδιος το πρότζεκτ, που θα γινόταν έτσι αλλιώς στη Μύκονο, να είναι κομψό και όχι φαραωνικό; Μπορεί να παίζει ρόλο αλλλά δεν είναι ούτε αυτός ο βασικός λόγος.

Ιωάννης Βικέλας και Αριστομένης Προβελέγγιος.

Θα σας πω στο τέλος τον βαθύτερο λόγο. Πρώτα όμως να δούμε εκτός από τον Βαλσαμάκη ποιοι άλλοι αρχιτέκτονες, μεγάλοι αρχιτέκτονες, μακροημέρευσαν για να καταλάβουμε αν υπάρχει εδώ κάποιο μυστικό.

Ξεκινώ με τον αρχιτέκτονα και καθηγητή Ηλία Ζέγγελη πέθανε πριν 3 εβδομάδες, λίγο πριν τα 90. Είχε διδάξει κορυφαίος συναδέλφους του στο Κολούμπια, το Πρίνστον, το Γέιλ. Ο Κωνσταντίνος Δεκαβάλλας πέθανε πριν τρια χρόνια, δραστήριος κι αυτός, στα 98 του. Ο Δημήτρης Φατούρος πέθανε στα 92 του. Ο Ιωάννης Δεσποτόπουλος έφτασε τα 89 έτη.

Ηλίας Ζέγγελης και Κωνσταντίνος Δεκαβάλλας πέθαναν σε ηλικίες 89 και 98 ετών αντίστοιχα.

Ο Δημήτρης Φιλιππίδης είναι 88 ετών και ζει, ζωή να ‘χει ακόμα, όπως και ο Δημήτρης Αντωνακάκης, θαλερός στα 93, και ο Ιωάννης Βικέλας που είναι 95!

Θα αναφέρω τέλος και τον Αριστομένη Προβελέγγιο και τον Αλέξανδρο Τομπάζη που είναι μεγάλα ονόματα της αρχτεκτονικής και πέθαναν στα 85: δεν είναι και λίγα για τη γενιά τους.

Ο Ιωάννης Δεσποτόπουλος έφτασε στα 89 έτη σε μια εποχή που τα 89 ήταν σαν τα 100.

Δεν φτάνουν όλοι οι αρχιτέκτονες στα 90 και στα 100. Κάποιοι  φευγουν νωρίς όπως ο Τάκης Ζενέτος που είχε δώσει την προηγούμενη τρομερή μορφή στο ΦΙΞ, και έφυγε στα 51 του. Αλλά, ο Ζενέτος αυτοκτόνησε, ποιος ξέρει πόσο θα μπορούσε να έχει ζήσει;

Δημήτρης Φατούρος και Αλέξανδρος Τομπάζης.

Οι ξένοι αιωνόβιοι αρχιτέκτονες

Και σε ξένα ονόματα, έχουμε θρύλους αιωνόβιους και «υπερενενηντάκοντες». Με ιντριγκάριζε ανέκαθεν η ιδέα των αιωνόβιων αρχιτεκτόνων διότι θαυμάζω απεριόριστα τους αρχιτέκτονες επειδή συνδυάζουν το πρακτικό με το καλλιτεχνικό μυαλό και ήξερα για παράδειγμα ότι ο Οσκαρ Νιμάγιερ, που σχεδίασε την φουτουριστική Μπραζίλια, την πρωτεύουσα της Βραζιλίας, πέθανε στα 104!

Ο Φρανκ Λόιντ-Ράιτ και ο Όσμαρ Νιμάγιερ. (Φωτ. Frank Lloyd Wright Foundation/Elpasso)

Το έψαξα λίγο ακόμα και βρήκα ότι ο Φρανκ Λόιντ-Ράιτ  που έκανε το Fallingwater στη Πενσυλβάνια το περίφημο σπίτι με τον Καταρράκτη, πέθανε στα 92. Ή ο Πέι που σχεδίασε την πυραμίδα του Λούβρου πέθανε στα 102.

Και πολύ πρόσφατα ο αγαπημένος φίλος, τολμώ να πω, Marc Held, με τρομερά κτήρια στη Γαλλία, στη Σενεγάλη αλλά και στη Σκόπελο, σχεδιαστής και της περίφημης πολυθρόνας Culbuto πέθανε στα 93 και μέχρι να πεθάνει ήταν τρομερά δραστήριος.

Το Fallingwater του Λόιντ-Ράιτ και ο Καθεδρικός της Brasilia του Νιμάγιερ.

Ιδού το μυστικό

Ποιο είναι λοιπόν το μυστικό των ανθρώπων αυτών; Χαρίζει κάποιο ελιξίριο νεότητας η αρχιτεκτονική; Το μυστικό της μακροβιότητας πέρα από το κομμάτι της σωματικής υγείας και του DNA είναι να παραμένεις δραστήριος και ειδικά να αναλαμβάνεις μεγάλα και σύνθετα πρότζεκτ. Γιατί νομίζετε πως  ο Κλιντ Ιστγουντ (που δεν είναι αρχιτέκτονας αλλά σκηνοθέτης) αναλαμβάνει να γυρίσει κοτζάμ ταινίες στα 96 του;

Οι σπουδαίοι αρχιτέκτονες (και σκηνοθέτες) αναλαμβάνουν σπουδαία πρότζεκτ που απαιτούν χρόνο για να υλοποιηθούν και συνεργασία με πολλούς ενδιαφέροντες ανθρώπους. Όταν έχεις την ευθύνη για κάτι τοσο μεγαλεπήβολο και δημιουργικό δεν έχεις την πολυτέλεια να πεθάνεις. Ο νους βρίσκεται σε διαρκή εγρήγορση και συμπαρασύρει το σώμα.

Ας ευχηθούμε στον Νίκο Βαλσαμάκη να κάνει κι άλλα μεγάλα έργα όπως το Four Seasons της Μυκόνου και εύχομαι και σε εσάς, τώρα που μάθατε το μυστικό, να ζείτε και να δημιουργείτε για πολλά χρόνια!

TAGS :
αρχιτέκτονες μακροζωία Μύκονος

x Ακολουθήστε το Andro στο Facebook