
Το ουίσκι, λένε, θέλει να το αφήσεις μόνο του στο ποτήρι να βγάλει τα αρώματα και να το δοκιμάσεις. Κι αν βάλεις νερό ή -Θεός φυλάξοι!- πάγο, σε περιμένουυν οι «Τοποτηρητές» για να σε τιμωρήσουν. (Φωτογραφία: whiskeybon).
Οι περισσότερες παρέες των whiskey snobs στην Ελλάδα έχουν κάποια κοινά χαρακτηριστικά. Υφάκι «τι να μου πεις κι εσύ» που απέκτησαν όταν δοκίμασαν 10 διαφορετικά ουίσκι την ίδια μέρα σε κάποιο φεστιβάλ παρουσίασης αλκοόλ στη Τεχνόπολη, επιμονή ότι το αγαπημένο τους ουίσκι είναι κάποια ετικέτα που δεν ξέρει «ο πολύς ο κόσμος», συνοδευόμενη από απογοήτευση αν όντως την ξέρει, και απόλυτη βεβαιότητα ότι ο πάγος το καταστρέφει, και θα έπρεπε να έχει απαγορευτεί από τη Συνθήκη της Γενεύης.
Τα δυο πρώτα είναι απλά προσπάθεια να ανήκουν σε κάποιον πριβέ κύκλο, οπότε δεν θα ασχοληθούμε σε αυτό το κείμενο, αλλά επειδή το τρίτο έχει γίνει κοινά αποδεκτό από τη μπαρ σκηνή, ας αναλύσουμε λίγο τη σχέση του αποστάγματος με τον πάγο, το νερό, και την αραίωση γενικά.
Το ουίσκι σου είναι ήδη αραιωμένο.
Αρχικά, αν δεν μιλάμε για ένα από τα, στατιστικά πολύ λιγότερα, cask strength μπουκάλια, το ουίσκι που παίρνεις είναι ήδη αραιωμένο. Κανένα βαρέλι δεν βγαίνει ακριβώς στους 40 αλκοολικούς βαθμούς. Ένα κομμάτι της εμφιάλωσης είναι το απόσταγμα να αραιώνεται από τον παραγωγό, ώστε να είναι πιο εύκολο προς κατανάλωση, και πιο προσιτό στην τιμή. Μια λογική επόμενη ερώτηση είναι «αφού αραιώθηκε από τον παραγωγό όσο νομίζει ο ειδικός, γιατί να πάω εγώ να το αραιώσω κι άλλο και να το χαλάσω;».
Αραίωση και… φορολογία.
Να πούμε εδώ ότι οι ίδιοι οι Σκωτσέζοι προσθέτουν λίγο νερό πολύ συχνά στο απόσταγμα, κάτι που θεωρείται best practice, αλλά ας το προσπεράσουμε αυτό. Είναι καλό να θυμόμαστε, ότι ο παραγωγός, πριν από τη γεύση, συνήθως, νοιάζεται για το κέρδος. Επειδή η Ευρώπη για παράδειγμα έχει μεγαλύτερη φορολογία στα αποστάγματα με πάνω από 40% αλκοόλ (παίζει και με το μέγεθος του μπουκαλιού εδώ, αλλά δε θέλω να μπω σε λεπτομέρειες), συναντάμε συχνά ετικέτες, που εδώ και στο Ηνωμένο Βασίλειο πωλούνται στο 40ρι abv, ενώ στην Αμερική που δέν έχει τέτοια προβλήματα για παράδειγμα έχουν 43%-46%. Αντίστοιχα, και τα περισσότερα bourbon έρχονται νερωμένα, για να είναι πιο προσιτά.
Τί καιρό κάνει στη Σκωτία;
Άρα φίλε whiskey snob, ήδη το πίνεις αραιωμένο, και μάλιστα όσο συμφέρει τον παραγωγό, όχι εσένα. Από εκεί και πέρα όμως, συνεχίζοντας με το σκωτσέζικο στυλ, στη μητέρα Σκωτία, η μέση θερμοκρασία το καλοκαίρι είναι 15-17 βαθμούς Κελσίου, και εδώ χτυπάμε 43 και 45. Όταν λοιπόν κάποιος θέλει να ευχαριστηθεί ένα ωραίο ουίσκι το καλοκαίρι, δεν χρειάζεται, ή μάλλον δεν είναι σωστό, να το πίνει σε θερμοκρασία δωματίου, και να του έρχεται όλη η εξάτμιση του αλκοόλ στη μύτη σε κάθε γουλιά. Χρειάζεται πάντα να σκεφτόμαστε τις συνθήκες.

Ο Μπιλ Μάρεϊ στην ταινία Lost In Translation πίνει ουίσκι με 2 παγάκια.
Ο κύριος λόγος που το νερό κάνει καλό στο ουίσκι
«Και τι να κάνουμε, να βάζουμε πάγο που λιώνει άναρχα και καταλήγουμε να πίνουμε νερό με γεύση ουίσκι;». Εδώ υπάρχουν τρεις λύσεις. Πρώτα και κύρια, η επιρροή του πάγου είναι άμεσα συσχετισμένη με το πόσο γρήγορα πίνεις. Αν εγώ πίνω μια μεζούρα σε δέκα λεπτά, δυο καλής ποιότητας παγάκια δεν προλαβαίνουν καν να λιώσουν, και αραιώνουν το ποτό τόσο όσο για να φτιάξουν μια ευχάριστη αρωματική ετερογένεια.
Δεύτερον, για το σπίτι ή τα πολύ ενημερωμένα μπαρ, υπάρχουν λύσεις όπως τα whisky stones, παγωμένα ποτήρια, και κάποια ειδικά σχεδιασμένα ψυγεία.
Τρίτον, μια ποσότητα κρύο νερό, χαμηλώνει και τη θερμοκρασία, μπορεί να αραιώσει και το απόσταγμα όσο πρέπει για να εκφραστούν τα αρώματα. Μιλώντας για νερό, να δώσουμε έδώ ένα δίκιο στους whiskey snobs, το νερό βρύσης, ή ο πάγος απ’ αυτό, μιας και περιέχει χλώριο, είναι ικανό να καταστρέψει γευστικά ένα απόσταγμα ακόμη και σε μικροποσότητες. Νερό πολύ καλού φίλτρου ή εμφιαλωμένο, πάντα και παντού, μην κάνετε το έγκλημα να χρησιμοποιήσετε χλωριωμένο νερό.
Στη Σκωτία, για τους μερακλήδες, υπάρχουν εμφιαλωμένα μπουκαλάκια από το νερό της ίδια πηγής που έφτιαξε το ουίσκι για να το αραιώσουν. Εδώ δεν υπάρχει αυτή η πολυτέλεια ακόμη, αλλά ελπίζω να δίνω ιδέες.
Πάντα είμαι υπέρμαχος του «πιες το όπως σ’ αρέσει», οπότε για μένα πιείτε το και με κόκα κόλα αν έτσι το χαίρεστε -δέχομαι τον κίνδυνο να με λιντσάρουν για αυτό που είπα-, αλλά και να μιλάμε για το πως ανοίγεται και εκφράζεται η γεύση, δεν είναι τίποτα τόσο σαφές. Ούτε δυο σταγόνες, ούτε τρεις, ούτε σκέτο.
Κάποια αποστάγματα θέλουν πολύ περισσότερο νερό απ’ όσο φαίνεται για να ξεδιπλωθούν πλήρως, και κάποια μπορεί να σου δίνουν ένα εξαιρετικό μπουκέτο και όπως τα έβγαλε το βαρέλι τους. Αυτοί οι one size fits all κανόνες είναι για όσους δεν θέλουν να εξερευνήσουν, και το ουίσκι δεν χωράει τέτοια δογματικά. Χαρείτε το!




