Το ξενοδοχείο που ξεκίνησε τη μεγαλύτερη βιομηχανία της Ελλάδας: Η πρώτη και μοναδική αλυσίδα φιλοξενίας της χώρας

Το ξενοδοχείο Ξενία στο Μεσολόγγι, έργο του Ιωάννη Τριανταφυλλίδη, ενός εκ των αρχιτεκτόνων που ανέλαβαν να επανεφεύρουν την ελληνική αρχιτεκτονική σε αυτή την κρατική αλυσίδα φιλοξενίας.

Ενα επιτυχημένο brand εξαρτάται και από το όνομα που θα του δώσεις. Η αρχή, δηλαδή, είναι το ήμισυ του παντός. Ο Ελληνικός Οργανισμός Τουρισμού δημιουργείται το 1950 και βαφτίζει, λοιπόν, «Ξενία» το πρώτο δημόσιο ξενοδοχείο της Ελλάδας. Ούτε μάρκετινγκ, ούτε graphic design και λογότυπα. Ο Ξένιος Δίας έκανε όλη τη δουλειά.

Μ’ έναν σμπάρο, δυο τρυγόνια για τον Ε.Ο.Τ: θέσπισε τα ξενοδοχεία με διορατικό πνεύμα, γνωρίζοντας πως ένα κύμα τουρισμού φούσκωνε σιγά σιγά, και παράλληλα δημιούργησε σχολές τουριστικών επαγγελμάτων για να επανδρώσει τη βιομηχανία του τουρισμού. Η μαγκιά ήταν πως στέγασε τις σχολές μέσα στα ίδια τα ξενοδοχεία! Έτσι, οι μαθητές από την πρώτη τους μέρα βούτηξαν στο επάγγελμα. Μάθαιναν και δούλευαν παράλληλα. Οι σχολές στη Λωζάνη καλές είναι, αλλά ένας απόφοιτός τους δεν φτάνει ούτε τον αστράγαλο ενός δικού μας, της χρυσής εποχής.

Το ξενοδοχείο που ξεκίνησε τη μεγαλύτερη βιομηχανία της Ελλάδας: Η πρώτη και μοναδική αλυσίδα φιλοξενίας της χώρας

Το ξενοδοχείο Ξενία στο Ναύπλιο, επίσης του Ιωάννη Τριανταφυλλίδη.

Τα Ξενία αποτελούσαν μέρος του Σχέδιο Μάρσαλ, με στόχο την οικονομική ανάκαμψη της Ελλάδας. Είχαν ήδη αντιληφθεί πως ο τουρισμός θα μπορούσε να αναπτυχθεί με καλπάζουσα πορεία και κινήθηκαν με σβελτάδα και καπατσοσύνη. Σου λέει, οι Άραβες μπορεί να έχουν το πετρέλαιο· εμείς, όμως, έχουμε τον τουρισμό. Το δικό μας πετρέλαιο είναι η greek salad.

Η τύχη των Ξενία ήταν ότι ανήκαν στο Δημόσιο, που σημαίνει πως μπορούσε να δεσμεύσει οικόπεδα-φιλέτα. Πέρα και από αυθαίρετα, ήταν χτισμένα με το «έτσι θέλω» των κυβερνώντων στα καλύτερα σημεία της Ελλάδας. Λογικό μου φαίνεται· πώς να προωθήσεις την Ελλάδα αν δεν δείξεις τα κάλλη της;

Φανταστείτε πως οι αθεόφοβοι Έλληνες τότε, στα τουριστικά γραφεία αλλά και υπό την αιγίδα του κράτους, προωθούσαν την Ελλάδα ακόμη και με διαφημιστικές καμπάνιες τύπου «sea, sex and sun». Τις θυμάστε τις καρτ ποστάλ με τις Γερμανιδούλες με τα ωραία βυζάκια; Είναι αδιανόητο πλέον να κάνεις τέτοια πράγματα. Αχ, πόσο μου λείπει το soft porn του τουριστικού μας μάρκετινγκ…

Τις θυμάστε τις καρτ ποστάλ με τις Γερμανιδούλες με τα ωραία βυζάκια; Είναι αδιανόητο πλέον να κάνεις τέτοια πράγματα.
Το ξενοδοχείο που ξεκίνησε τη μεγαλύτερη βιομηχανία της Ελλάδας: Η πρώτη και μοναδική αλυσίδα φιλοξενίας της χώρας

Το ξενοδοχείο «Ξενία» στην Πάτμο και ο κόλπος του Γροίκου. Το άλλοτε σύμβολο της τουριστικής ανάπτυξης του νησιού, που χτίστηκε το 1960 υπό τις οδηγίες του αρχιτέκτονα Μίλτου Δάλλα.

Δεν ήταν ξενοδοχείο, ήταν η art déco à la grecque

Ασφαλώς η αρχιτεκτονική και η απαράμιλλη φυσική ομορφιά που περιέβαλλε τα ξενοδοχεία έπαιξαν τον καταλυτικό ρόλο στην επιτυχία των Ξενία. Ο Άρης Κωνσταντινίδης, ΑΡΧΙΤΕΚΤΩΝ με κεφαλαία γράμματα, σχεδίασε τα πρώτα ξενοδοχεία που ακόμη και σήμερα μελετώνται στα πανεπιστήμια. Για εμένα, εφηύρε την art déco à la grecque: γυμνή, λιτή, κάτω από τον ήλιο, με τα κύματα να σκάνε κυριολεκτικά πάνω στα ξενοδοχεία. Έχει πλάκα αν το σκεφτείς, αλλά μοιάζουν λίγο με τα μοτέλ στο Λος Άντζελες… λογικό, αφού κι εκεί οι αρχιτέκτονες είναι ανοιχτόμυαλοι.

Το Μοτέλ Xenia στην Καλαμπάκα, έργο του Άρη Κωνσταντινίδη

Όντας άνθρωπος του hospitality, είμαι συναισθηματικά δεμένος με την εποποιία αυτή του ελληνικού τουρισμού. Ήταν το 1999 που επισκέφθηκα το Ξενία Θεσσαλονίκης για να γνωρίσω τον σεφ Σαρημαυρογένη (φοβερό όνομα;), ώστε να ενταχθώ κι εγώ στη Σχολή Τουριστικών Επαγγελμάτων. Ένιωθα πως βρίσκομαι μέσα σε ελληνική ταινία. Και ιδιαίτερα στο «Μερικοί το προτιμούν κρύο» με τη Ρένα Βλαχοπούλου, τον Ντίνο Ηλιόπουλο, τη Ζωή Λάσκαρη, τον Κώστα Βουτσά, τη Μάρθα Καραγιάννη και τη Χλόη Λιάσκου.

Αριστερά, ο Κώστας Βουτσάς χαζεύει τη Χλόη Λιάσκου στην ταινία «Κάτι Να Καίει». Δεξιά, Ηλιόπουλος-Λάσκαρη στην ταινία «Μερικοί το προτιμούν κρύο». Και οι δύο ταινίες είχαν γυρίσματα σε κάποιο ξενοδοχείο Ξενία.

Τα έζησα, δηλαδή, όσο πρόλαβα: με ξεγνοιασιά, καλοπέραση, χωρίς φρου-φρου, με ωραίες γυναίκες στην παραλία, κομψούς άνδρες και χωρίς φραπεδιές και ξαπλώστρες παντού. Οι ξένες έκαναν τόπλες και ήταν θείο δώρο για τους μπόμπιρες. Δεν χρειάζονταν τσόντες και πορνοπεριοδικά. Ήταν και κυριλέ, να ξέρετε, δίχως ξιπασιά, αλά Λάμπρος Κωνσταντάρας. Έτσι είναι, αγαπητοί μου, και σας το είχα πει και στο τελευταίο μου άρθρο για τη Δονούσα εδώ. Ανδρέας Μπάρκουλης, Νίκος Κακκαβάς, Δημήτρης Χορν… ελληνικό chic χωρίς πολλά – πολλά.

Το Ξενία Μυκόνου, έργο Άρη Κωνσταντινίδη.

Ακόμα και σήμερα που είμαι σεφ και εστιάτορας στο Παρίσι, τα θρυλικά ΞΕΝΙΑ ορίζουν την κοσμοθεωρία μου. Τί κρίμα, αγαπητοί μου, να αφήσουμε τον θησαυρό των ΞΕΝΙΑ να χαθεί. Όλα τα δισεκατομμύρια που ρίχνουν σήμερα στον τουρισμό ποτέ δεν θα φτάσουν το όραμα και την αίγλη του τουρισμού των ’60s!

«Καλή σεζόν!», που λέμε κι εμείς οι άνθρωποι της εστίασης.

* Πηγή φωτογραφιών: Doma.Archi

 

 

x Ακολουθήστε το Andro στο Facebook

Button to top