Γιατί μεγαλώνοντας, οι άνδρες δεν μπορούμε να κάνουμε νέους φίλους;

Τι είναι αυτό που μας εμποδίσει να κάνουμε νέους φίλους όσο μεγαλώνουμε; (φωτογραφία: από την ταινία Mystic River)

Δύσκολη συνθήκη οι νέοι φίλοι όσο μεγαλώνεις. Όχι οι επαγγελματικοί γνωστοί, όχι η ευρύτερη παρέα που συναντιέστε κατά καιρούς, τα ζευγάρια που βγαίνετε όλοι μαζί ή οι μπαμπάδες των φίλων του γιού σου που περνάτε γιορτές και σχόλες μαζί. Είναι λογικό. Θέλει χρόνο η φιλία για να χτιστεί, θέλει ώρες χωρίς σκοπό, θέλει dolce far niente και κοινές δραστηριότητες. Θέλει ισοτιμία, να μην περιμένεις κάτι παρά μόνο τη φιλία του άλλου. Μεγαλώνοντας, είναι μικρότερες οι αντοχές μας, λιγότερος ο ελεύθερος χρόνος. Έχουμε περισσότερα να χάσουμε, η δική σου ειλικρίνια σου περιλαμβάνει πια και τις ζωές άλλων, θέματα δουλειάς, ματαιώσεις και ανασφάλειες που έχεις από καιρό μάθει να μην αποκαλύπτεις τόσο εύκολα.

Θυμηθείτε τις περιόδους που αναζητούσατε φίλους: στη γειτονιά, στην πρώτη δημοτικού, στην πρώτη Γυμνασίου, στο Λύκειο. Στο πανεπιστήμιο, ανάμεσα στη σαλάτα λάχανο- καρότο και τη μυρωδιά πορτοκαλιού στο εστιατόριο του ΠαΠει, αναζητούσαμε κοινούς τόπους με συμφοιτητές που μας ένωνε η μοναξιά και το αντικείμενο σπουδών. Περνούσαμε και μέρες ολόκληρες χωρίς χρήματα: μοιραζόμασταν τσιγάρα και όνειρα. Στον στρατό ήταν το πιο πρόσφορο, γόνιμο και ειλικρινές πεδίο. Ανεξαρτήτως του αν η ίδια η παράλογη συνθήκη του εγκλεισμού μεγενθύνει τα πάντα, υπάρχουν όλες οι προϋποθέσεις για να ευδοκιμήσουν φιλίες: έχεις χρόνο, είσαι ευάλωτος, δοκιμάζεσαι σε διαφορετικές συνθήκες.

«Δεν ξέρω αν το έχετε προσέξει: ό,τι μάθαμε να μιλάμε, το μάθαμε στα 4-5 χρόνια που κάναμε καφενείο στα νιάτα μας. Στο καφενείο κουβεντιάζονταν τα πάντα, ιδέες, γυναίκες, έρωτες, ποδόσφαιρο, πολιτική. Μετά παντρεύεσαι και κόβονται όλα αυτά», γράφει ο Διονύσης Σαββόπουλος στο βιβλίο του «Γιατί τα χρόνια τρέχουν χύμα». Στις βόλτες με το αυτοκίνητο χωρίς σκοπό, σε βόλτες στην παραλία χωρίς σκοπό. Σε συζητήσεις, όνειρα, απογοητεύσεις, ενθουσιασμούς. Στην ανάγκη να αφεθείς και να εμπιστευτείς. Στα 50, λείπει από τη ζωή μας η εγγύτητα, έχουμε αγκυλωθεί απέναντι στην οικειότητα, έχουμε απωλέσει την άνεση να εκμυστηρευτούμε κάτι που μπορεί και να το μετανιώσουμε -αλλά θέλουμε να το βγάλουμε από μέσα μας. Είναι μια ανάγκη, όσο κι αν δεχόμαστε ως κανονικό ότι μεγαλώνοντας, δεν αποκτούμε νέους φίλους.

Τζορτζ Κλούνεϊ και Μπραντ Πιτ. Χρόνια φίλοι (φωτογραφία: The Australian).

Βεβαίως και με τους εκλεκτούς σου φίλους, εκείνους με τους οποίους έχουμε περάσει χρόνια και χαρές, ο χρόνος μικραίνει. Η επικοινωνία αραιώνει και οι λόγοι που θέλεις να επικοινωνήσεις, παρόλο που ολοένα πυκνώνουν, περνάνε φίλτρο. Δεν θα μιλήσεις για τον πόνο που έχει ο πατέρας σου στο στήθος, ή τη μανούρα της δουλειάς. Θα μιλήσεις για την εξέταση που τελικώς έκανε και για την παραίτησή σου. Συμπυκνώνουμε τη ροή των πληροφοριών, δεν υπάρχει χρόνος: στον μικρόκοσμό μας, με παιδιά ή σε άλλες πόλεις και χώρες, δεν χωρά casual talk.

Την ίδια ώρα που ο γυναίκες ανοίγουν την καρδιά τους, οι άνδρες θα αναλωθούμε σε dads jokes και αποτελέσματα αγώνων. Ούτε πόνος, ούτε απογοήτευση, ούτε φόβος. Σαν να είμαστε προγραμματισμένοι να μην τσαλακωθούμε. Οι αντρικές φιλίες πάντα παρουσιάζονται ως επιδερμικά εύκολες: στις ταινίες, στη λογοτεχνία, στη συνείδηση των γυναικών. Στην ταινία «The Banshees of Inisherin», που ο πρωταγωνιστής έκοβε ένα δάχτυλό του όταν ο φίλος του προσπαθούσε να μάθει γιατί δεν κάνουν παρέα, συνηδετοποιούμε ότι η ανδρική φιλία ενέχει ανταγωνισμό, έχει φόβο απόρριψης και άδικης κριτικής. «You didn’t say anything to me. You didn’t do anything to me. I just don’t like you no more».

Όμως έχει αλλάξει η εποχή, συγχωρεί πια τη μοναξιά. Πιο συνδεδεμένοι από ποτέ, πιο μόνοι από ποτέ. Μέσα από τα social ξεκλέβεις χρόνο από τις ζωές των άλλων: τα γενέθλια, τις εκδρομές, που να τρέχεις τώρα. Το Ίδρυμα Movember το 2018 διαπίστωσε ότι το 27% των Βρετανών δήλωσαν ότι δεν είχαν καθόλου στενούς φίλους. Επίσης, διαπίστωσαν ότι οι φιλίες γίνονται λιγότερο ισχυρές καθώς οι άνδρες μεγαλώνουν, με το 22% των ανδρών ηλικίας 55 ετών και άνω να δηλώνουν ότι δεν βλέπουν ποτέ τους φίλους τους. Μικροί θάνατοι είναι οι φιλίες που χάνονται. Εκείνες που δεν ανανεώνονται. Εκείνες που δεν ξεκινούν ποτέ. Εκείνες που δεν τα είπαν ποτέ, δεν έπαιξαν εκείνο το 5Χ5 ποτέ, που δεν πήγαν για καφέ ποτέ. Ποιος βγαίνει από τη ζώνη ασφάλειας του;

Οι φιλίες, νέες και παλιές, αποτελούν φάρμακο και βάλσαμο. Ο Ρόμπιν Ντάνμπαρ, καθηγητής εξελικτικής ψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης λέει πως η ψυχολογική σας υγεία και η σωματική σας υγεία —ακόμη και το πόσο θα ζήσετε— προβλέπονται καλύτερα από τον αριθμό και την ποιότητα των στενών φιλικών σχέσεων που έχουμε. «Η φιλία ενεργοποιεί τις ενδορφίνες κι εκείνες με τη σειρά τους τα φυσικά φονικά κύτταρα του ανοσοποιητικού μας συστήματος, τα οποία στοχεύουν ασθένειες και ιούς». Βυθιζόμαστε στη συνήθεια, ανοιγόμαστε μόνο σε λίγους που ακόμη κι αυτούς παραμελούμε, παραδομένοι σε μια πεποίθηση ότι θα υπάρχουν για πάντα. Όσο για νέους φίλους; Προσωπικά, δεν ξέρω πώς να ανοίξω μια συζήτηση. Δεν μπορώ να ξεστομίσω το «εσύ με τι ασχολείσαι;» ως μπουρζουά κλισέ.

Από μικρός είχα επιστρατεύσει το χιούμορ ως λύση γενικώς για να προσελκύω το ενδιαφέρον και να αποφεύγω την οικειότητα. «Είστε του γαμπρού ή της νύφης;», θα πως συνήθως κάπως για να ξεκινήσει η συζήτηση- αν είναι απαραίτητο να ξεκινήσει. Αυτή είναι η πρώτη κατάκτηση. Αν η συζήτηση κυλάει και τα ενδιαφέροντα συμπίπτουν, ανταλλάξτε τηλέφωνα ή social, εσείς ξέρετε. Αφήστε τις ντροπές, στείλτε ένα μήνυμα. Έτσι έχω περπατήσει όλα τα Τουρκοβούνια με τον νέο φίλο μου Άρη. Δεν χρειάζεται να ανοίξεις τα σώψυχά σου ούτε απαραίτητα να μιλήσεις για business και success stories.

Χρειάζεται όμως να βρισκόμαστε, να μιλάμε και να μοιραζόμαστε. Βήμα το βήμα, ένα 5Χ5 τη φορά. Έρευνα του Journal of Social and Personal Relationships υπολόγισε πρόσφατα ότι, κατά μέσο όρο, χρειάζονται περίπου 50 ώρες χρόνου με κάποιον πριν τον θεωρήσεις περιστασιακό φίλο, 90 ώρες πριν γίνετε πραγματικοί φίλοι και περίπου 200 ώρες για να γίνετε στενοί φίλοι. Ο χρόνος μετράει από τώρα.

Διαβάστε ακόμα: Ωδή στη φιλία. Top5 bromances που δεν τα έχει επηρέασει ο χρόνος και η φήμη.

TAGS :
φιλία

x Ακολουθήστε το Andro στο Facebook