Στην ποίηση των δρόμων της Ακαδημίας Πλάτωνος με τον Νίκο Βατόπουλο

Ο δημοσιογράφος Νίκος Βατόπουλος μας ξεναγεί μαγευτικά στους δρόμους της Ακαδημίας Πλάτωνος. Διαβάστε το βιβλίο του «Μικροί δρόμοι της Αθήνας» και –με ελεύθερους ξανά τους πιο μακρινούς περιπάτους– ακολουθήστε τα βήματα και το βλέμμα του στις γειτονιές της πρωτεύουσας.

 

«Στην οδό Πλάτωνος, στους αριθμούς 109 και 111, υπάρχει ένα δίδυμο ποίησης. Είναι δυο χαμηλά σπίτια, το ένα πιο απλό, και το άλλο πιο αστικό, αλλά και τα δύο γνήσια, αληθινά και ευγενή στη σοφία της αυθυπαρξίας τους». (Φωτογραφία: Νίκος Βατόπουλος).

Ο εσωτερικός τουρισμός στην Αθήνα απαιτεί ενθουσιασμό, και δεδομένης της έκτασης της πρωτεύουσας, είναι μια υπόθεση χρονοβόρα και απαιτητική. Στην Ακαδημία Πλάτωνος υπάρχει το εκεί θαυμάσιο πάρκο, που τουλάχιστον τον χειμώνα με τη φρέσκια χλόη από τις βροχές το χαίρεσαι σαν ένα φυσικό τοπίο. Με χώμα και χορτάρι και λάκκους με βρόχινο νερό. Ήθελα να περπατήσω ολόγυρα, σε κοντινή ακτίνα στο πάρκο και να χαθώ στα στενά πίσω από την οδό Πλάτωνος.

Πριν καλά καλά ξεκινήσω, όμως, μια συστάδα χαμηλών σπιτιών στην αφετηρία μου, στην ίδια την Πλάτωνος δηλαδή, απλωμένα με ελκυστική ανομοιογένεια, στους αριθμούς 154 και 156, μου τράβηξε την προσοχή. Ήταν ένα θραύσμα από την εικόνα της παλιάς Ακαδημίας Πλάτωνος, με σπίτια χαμηλά ως επί το πλείστον, σπίτια απλά, ορισμένα σχεδόν χωριάτικα, δίπλα σε άλλα, με περισσότερο αστικό χαρακτήρα. Γεννούσαν μια συμβίωση που θα έβλεπα σε πολλά σημεία αργότερα, ανάμεσα στις ψηλές πολυκατοικίες και στα κενά οικόπεδα από τις αθρόες κατεδαφίσεις.

«Ήθελα να περπατήσω ολόγυρα, σε κοντινή ακτίνα στο πάρκο και να χαθώ στα στενά πίσω από την οδό Πλάτωνος».

Στην Πλάτωνος 156 είχα ακριβώς απέναντί μου, λουσμένο στο φως και στεφανωμένο από άγρια χλόη σε ένα ξεδοντιασμένο πήλινο στηθαίο, ένα παράθυρο με αψιδωτό λοφίο: κλειστό και ερειπωμένο, με τα γκρίζα, λίγο κουφωτά, παντζούρια του θηκωμένα μέσα σε κορνίζα με εκείνο το αιμάτινο χρώμα της παλιάς τερακότας. Είχε μια συγκινητική επισημότητα μέσα στην εγκατάλειψη μιας σειράς απλών σπιτιών. Όσο περπατούσα τα στενά και τους μεγαλύτερους δρόμους, την Αίμονος και την Αλαμάνας, τη Βασιλικών και την Κορίνθου, τη Δημοσθένους και την Ευθυδήμου, σκεφτόμουν τι καλά θα ήταν αν είχα κάνει την ίδια διαδρομή μερικά χρόνια πίσω, όταν δηλαδή σωζόταν μια μεγάλη τυπολογία παλιών σπιτιών πριν χτιστούν οι θηριώδεις πολυκατοικίες της εποχής της ευημερίας μετά το 1990.

Αριστερά: «Αυτή η συλλογή κειμένων και φωτογραφιών εστιάζει στους μικρούς δρόμους της Αθήνας. Σε δρόμους που είτε σκοπίμως είτε τυχαία περπάτησα», γράφει ο Νίκος Βατόπουλος στον Πρόλογο του βιβλίου. Δεξιά: «Στην Πλάτωνος 156 είχα ακριβώς απέναντί μου ένα παράθυρο με αψιδωτό λοφίο: κλειστό και ερειπωμένο, με τα γκρίζα, λίγο κουφωτά, παντζούρια του θηκωμένα μέσα σε κορνίζα με εκείνο το αιμάτινο χρώμα της παλιάς τερακότας». (Φωτογραφία: Νίκος Βατόπουλος).

Υπήρχε μια αίσθηση γλυκιάς απλότητας σε πολλά από τα σπίτια που συνάντησα, απέριττα με σοφή οικονομία, όπως το λευκό σπιτάκι στην οδό Μοναστηρίου 110, ή σπίτια που είχαν αφήσει το αποτύπωμά τους, μετά την κατεδάφισή τους, σαν ένα ξεθωριασμένο ρόδινο κουκλόσπιτο, όπως στη γωνία Αλεξανδρείας και Αλαμάνας.

Όσο προχωρούσα με τύλιγε η ποίηση της Ακαδημίας Πλάτωνος, με κατακτούσε και με οδηγούσε σε στενά και ξέφωτα.

Στην οδό Βασιλικών, ένα παλιό σπίτι είχε γίνει αποθήκη για παλιά σίδερα, αλλά ακριβώς δίπλα είδα ένα ζευγάρι παραθυρόφυλλα, με μεγάλα σιδερένια μάνταλα, που πρέπει να ήταν το παλιό ίχνος της γειτονιάς. Έστεκαν το ένα δίπλα στο άλλο, και θύμιζαν τα γερμανικά παντζούρια του 19ου αιώνα.

«Όσο προχωρούσα με τύλιγε η ποίηση της Ακαδημίας Πλάτωνος, με κατακτούσε και με οδηγούσε σε στενά και ξέφωτα».

«Το μικρό αυτό βιβλίο επιθυμεί να τιμήσει την ελάσσονα Αθήνα με τον τρόπο όσων βίωσαν τη χάρη της αθηναϊκής συνοικίας», σημειώνει ο Νίκος Βατόπουλος στον Πρόλογο του βιβλίου.

Πιο πάνω, στην οδό Κορίνθου 10, μεταξύ Άστρους και Αλαμάνας, είδα το καστανό σπίτι, μονώροφο, τυλιγμένο με χορτάρια και βρύα, σαν ένα σπίτι ενός βυθού, με εξώθυρα που επέτρεπε λαθραίες ματιές στο εσωτερικό: πόρτες τζαμωτές, πόρτες μισάνοιχτες και σφαλιστές, ένα μπουρί σόμπας, σπασμένα πλακίδια, τρίμματα στο δάπεδο… Είχα στον νου μου ακόμη τα σκόρπια σπίτια που είχα δει ολόγυρα, που έμοιαζαν αποκομμένα από την πραγματικότητα.

Στην οδό Πλάτωνος, πάλι, στους αριθμούς 109 και 111, υπάρχει ένα δίδυμο ποίησης. Είναι δυο χαμηλά σπίτια, το ένα πιο απλό, και το άλλο πιο αστικό, αλλά και τα δύο γνήσια, αληθινά και ευγενή στη σοφία της αυθυπαρξίας τους.

Τα κοιτούσα ως ευρήματα της λαϊκής καλαισθησίας, και το ένα έτσι όπως ήταν πρόσφατα βαμμένο με εκείνο το παχύ γαλάζιο και το χοντροπράσινο θύμιζε χειμωνιάτικες εκλάμψεις σε οποιοδήποτε μέρος της Ελλάδας.

Δίπλα, στον αριθμό 111, το παλιό σπίτι, μανταλωμένο, διατηρούσε εκείνη τη μονοχρωματική σέπια αρμονία, εκείνη που υποχωρεί και που όταν τη βρει κανείς την αποθησαυρίζει με το βλέμμα.

                                                                                                        22 Ιανουαρίου 2019

 

// Από το βιβλίο του Νίκου Βατόπουλου «Μικροί δρόμοι της Αθήνας», Εκδόσεις Μεταίχμιο, 2019. (Το κείμενο στο βιβλίο έχει τίτλο «Η ποίηση στους δρόμους της Ακαδημίας Πλάτωνος», σελ. 125-129). Στις ίδιες εκδόσεις κυκλοφορούν επίσης τα βιβλία του «Περπατώντας στην Αθήνα» (2018) και «Όπου και να ταξιδέψω: Περπατώντας σε 24 πόλεις» (2019).          

 

 Διαβάστε ακόμα: Νίκος Βατόπουλος – «Πώς με μάγεψε η Μπλε Πολυκατοικία».

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

x Ακολουθήστε το Andro στο Facebook

Button to top