Όταν λέμε «ελευθεροτυπία»;

Ο Δείκτης Ελευθερίας του Τύπου των RSF για το 2013 δεν αφήνει αμφιβολίες για την ποιότητα ενημέρωσης των πολιτών της Ασίας –και την άγνοια της Δύσης για ό,τι διαδραματίζεται εκεί.

 
 Οι πολίτες της Ασίας δεν μαθαίνουν παρά ένα μέρος από όσα συμβαίνουν γύρω τους και αυτά που μαθαίνουν, τα μαθαίνουν αφού έχουν περάσει μέσα από το εκάστοτε κυβερνητικό φίλτρο. Credit: Stefan Georgi/Flickr

Οι πολίτες της Ασίας δεν μαθαίνουν παρά ένα μέρος από όσα συμβαίνουν γύρω τους και αυτά που μαθαίνουν, τα μαθαίνουν αφού έχουν περάσει μέσα από το εκάστοτε κυβερνητικό φίλτρο. Credit: Stefan Georgi/Flickr

Στο σπίτι του κρεμασμένου οι συζητήσεις περί σκοινιών είναι πάντα, αν μη τι άλλο, αμφίβολου γούστου∙ με την Ελλάδα στην 84η θέση του Δείκτη Ελευθερίας του Τύπου των Reporters Sans Frontières για το 2013, ένα κλικ κάτω από το Τόγκο και ένα κλικ πάνω από το Κόσοβο, μια συζήτηση σε ένα ελληνικό Μέσο περί του τρόπου λειτουργίας των ΜΜΕ σε άλλες κοινωνίες ίσως ακούγεται περιττή. Από την άλλη, η επισήμανση ότι ο μεγεθυντικός φακός που έχει μπει πάνω από την Ασία τα τελευταία χρόνια θα πρέπει να εστιάζει και σε άλλα πράγματα πέραν των δεικτών ανάπτυξης είναι πάντα χρήσιμη, καθώς η ταύτιση της ανάπτυξης με τους αριθμούς –αν δεν είναι κανείς οικονομολόγος– είναι στην καλύτερη περίπτωση περιορισμένη και στη χειρότερη υποβολιμαία.

Αν και διαρκώς μεταβαλλόμενος λόγω των πολιτικών και κοινωνικών εξελίξεων, ο κατάλογος των RSF δεν αφήνει πολλά περιθώρια για παρεξηγήσεις σχετικά με τις συνθήκες εργασίας των δημοσιογράφων της Ασίας και, κατ’ επέκταση, σχετικά με την ποιότητα πληροφόρησης και ενημέρωσης των πολιτών: με την Ταϊβάν «πρώτη» στην 47η θέση, τη Νότια Κορέα να ακολουθεί λίγο πιο κάτω στην 50η, την Ιαπωνία στην 53η, το Χονγκ Κονγκ στην 58η, το Μπουτάν στην 82η, τη Μογγολία στην 98η, το Μπρουνέι στην 122η, την Ταϊλάνδη στην 135η, την Ινδία στην 140η, τις Φιλιππίνες, τη Ρωσία και τη Σιγκαπούρη στην τριάδα 147η-149η, το Λάος στην 168η, το Βιετνάμ και την Κίνα στην 172η και 173η αντίστοιχα και τη Βόρεια Κορέα στην 178η και προτελευταία, η διαπίστωση ότι ο μισός πληθυσμός του πλανήτη ενημερώνεται (επιεικώς) πλημμελώς είναι μάλλον εξόφθαλμα προφανής.

Παρά την άγνοιά της για τα τεκταινόμενα στην Ασία, η Δύση εξακολουθεί να πιστεύει ότι η ανάκαμψη της οικονομίας της θα έρθει από τις «αναπτυσσόμενες αγορές» της Ανατολής…

Κάθε απόπειρα συνολικής ανάλυσης του φαινομένου είναι καταδικασμένη σε αποτυχία –οι πολιτικές και κοινωνικές ιδιοτυπίες κάθε χώρας αλλά και τα πυκνά πλέγματα αλληλεπιδράσεων μεταξύ τους είναι τόσα πολλά που κάνουν δύσκολη ακόμα και την απλή ομαδοποίηση. Όμως το κοινό χαρακτηριστικό παραμένει: οι πολίτες της Ασίας δεν μαθαίνουν παρά ένα μέρος από όσα συμβαίνουν γύρω τους και αυτά που μαθαίνουν, τα μαθαίνουν αφού έχουν περάσει μέσα από το εκάστοτε κυβερνητικό φίλτρο, η αδιαφάνεια του οποίου ποικίλλει από την σοβιετικού τύπου σκληρή απολυταρχία της Πιονγκγιάνγκ ως την νεφελώδη ασάφεια που κυοφορεί το πρόσφατο νομοσχέδιο περί «κρατικών μυστικών» το οποίο πέρασε (εν μέσω εντονότατων κοινωνικών αντιδράσεων) ο συνασπισμός του Φιλελεύθερου Δημοκρατικού Κόμματος και του Νέου Κόμειτο στη Βουλή του Τόκιο.

Και το πρόβλημα δεν σταματάει εκεί: Εξαιτίας των επιπλέον εμποδίων της απόστασης, των ακατανόητων γλωσσών, των συχνά αβυσσαλέων πολιτισμικών διαφορών, των προϊδεάσεων και των στερεοτύπων και, σε τελική ανάλυση, της εγωπαθούς και μέχρις αυτισμού ενασχόλησης με τα εν οίκω μας, η άγνοια του τι ακριβώς διαδραματίζεται στην Ασία επεκτείνεται εκτός των χωρών και φτάνει ως τη Δύση. Η οποία, παρ’ όλα αυτά, μοιάζει να εξακολουθεί να πιστεύει ότι η ανάκαμψη της οικονομίας της (και η σωτηρία του καπιταλιστικού ονείρου) θα έρθει από τις «αναπτυσσόμενες αγορές» της Ανατολής∙ υπάρχει άραγε αμφιβολία ότι αυτή η έλλειψη επικοινωνίας προοιωνίζεται περισσότερα προβλήματα παρά λύσεις;

ΥΓ: Είμαι πρόθυμος να παραδεχτώ ότι οι κρατούντες δεν ενημερώνονται για τα τεκταινόμενα στην Ασία μόνο από τα τοπικά ΜΜΕ. Όμως είμαι εξίσου πρόθυμος να στοιχηματίσω ότι η έκταση του (καθ’ ημάς νοούμενου) «δημοκρατικού ελλείμματος» που υπονοεί μια τέτοια προβληματική λειτουργία του Τύπου ίσως να μην έχει γίνει απολύτως αντιληπτή ακόμα και στην Ουάσιγκτον, το Λονδίνο ή τις Βρυξέλλες –η ευημερία των αριθμών (και δη των δυνητικών) είναι, συχνά, πολύ ισχυρό ευφορικό.

 

Ο Γρηγόρης Α. Μηλιαρέσης είναι δημοσιογράφος και μεταφραστής, και παρεμπιπτόντως μοναχός Ζεν.

 

 

x Ακολουθήστε το Andro στο Facebook

Πιο δημοφιλή
Γιώργος Κωνσταντινίδης «Χτυπήστε» κάτι μικρό: τα πολλά τατουάζ είναι «βλαχιά» 

Η διακριτικότητα δεν έβλαψε ποτέ κανέναν. Τα πιο όμορφα tattoos είναι αυτά που δεν «φωνάζουν», που δεν επιδιώκουν να τραβήξουν με το ζόρι την προσοχή. Ως γνωστόν: η ασχημοσύνη απαιτεί την έκθεσή της υπό το φως των προβολέων. Γράφει ο Γιώργος Κωνσταντινίδης.

20.11.2019

Andro Ο Άνδρας από την αρχή
Διονύσης Μαρίνος Λιάγκας & Co: η trash κακομοιριά της ελληνικής TV δεν έχει τέλος 

Πόσο πιο κάτω μπορεί να πέσει μια τηλεοπτική εκπομπή και ο παρουσιαστής της; Εως το σημείο να κάνει αναπαράσταση μιας σεξουαλικής επίθεσης για να βγάλει γέλιο (!). Φταίει αυτός; Όχι! Φταίει το κανάλι που τον έχει και εμείς που αποφασίζουμε να τον δούμε. Ας προσέχαμε κι ας πρόσεχαν.

08.11.2019

Andro Ο Άνδρας από την αρχή
Γιάννης Παλιούρης Oι σημερινοί σαραντάρηδες είναι που χτυπήθηκαν περισσότερο από την κρίση 

Μπορεί όλοι να ασχολούνται με τους εικοσάρηδες που επαναστατούν και τους εξηντάρηδες που τους έκοψαν τις συντάξεις, αλλά το συντριπτικό πλήγμα της κρίσης το δέχτηκαν οι σημερινοί έμπειροι εργαζόμενοι 40 ως 50 ετών. Που στην πιο παραγωγική τους φάση, θεωρούνται αναλώσιμοι.

08.11.2019

Andro Ο Άνδρας από την αρχή
Γιάννης Παλιούρης Μην τρελαθούμε: Στην ΑΣΟΕΕ δεν καταλύθηκε το άσυλο, αλλά η παρανομία 

Αυτοί που φρίττουν από την επιχείρηση της αστυνομίας στην ΑΣΟΕΕ, είτε κάνουν ότι δεν καταλαβαίνουν ή δεν καταλαβαίνουν τι ακριβώς συνέβαινε. Το πανεπιστήμιο είχε γίνει χώρος διακίνησης ναρκωτικών, παράνομων εμπορευμάτων, μπάχαλων ακόμα και επιθέσεων σε ΑμΕΑ. Γράφει ο Γιάννης Παλιούρης.

13.11.2019

Andro Ο Άνδρας από την αρχή
Button to top

Εάν συνεχίσετε να χρησιμοποιείτε την ιστοσελίδα, συμφωνείτε με τη χρήση των cookies. περισσότερα

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close

Andro